پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,123 |
| تعداد مقالات | 76,614 |
| تعداد مشاهده مقاله | 153,397,968 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 115,568,551 |
مشکلۀ هویت دیاسپورای ایرانی در حاشیۀ جنوبی خلیج فارس؛ نمونهپژوهی دیاسپورای لارستانی | ||
| پژوهشهای انسانشناسی ایران | ||
| مقاله 1، دوره 15، شماره 1، شهریور 1404، صفحه 1-27 اصل مقاله (1.52 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ijar.2025.400839.459930 | ||
| نویسندگان | ||
| احمد نادری* 1؛ سیدمحمدحسن موسوی2 | ||
| 1دانشیار، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| 2دانشجوی دکتری مردم شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف: این مقاله به بررسی مسئلۀ هویت در میان دیاسپورای ایرانی ساکن حاشیۀ جنوبی خلیج فارس میپردازد و تمرکز ویژهای بر جامعۀ لارستانی بهعنوان یکی از کهنترین و گستردهترین گروههای مهاجر ایرانی در این منطقه دارد. دیاسپورای لارستانی با سابقهای چندسدهای از مهاجرت، نمونهای برجسته از تداوم و بازسازی فرهنگی در بسترهای اجتماعی و سیاسی گوناگون است. مسئلۀ اصلی پژوهش، فهم چگونگی بازتعریف هویت فردی و جمعی در مواجهه با ساختارهای چندلایه جامعه میزبان و نیز بررسی راهبردهای فرهنگی مهاجران در حفظ یا بازآفرینی پیوندهایشان با جامعۀ مبدأ است. این مطالعه بر آن است تا نشان دهد که مفهوم هویت در میان مهاجران لارستانی نه امری ثابت و ایستا، بلکه پدیدهای فرایندی، چندبعدی و در حال دگرگونی است که در پیوندی پویا با زمینههای تاریخی، فرهنگی، مذهبی و سیاسی معنا مییابد. روش شناسی: پژوهش حاضر در چارچوب پارادایم تفسیری و با بهرهگیری از رویکرد کیفی و روش مردمنگاری انجام شده است. دادهها از طریق مصاحبههای عمیق و روایتی با مهاجران ایرانی لارستانی ساکن در کشورهای جنوب خلیج فارس گردآوری شده است. این مصاحبهها امکان دسترسی به روایتهای زیسته و بازنماییهای ذهنی مهاجران را درباره تعلق، تفاوت، بازگشت و انطباق فراهم کردهاند. استفاده از مردمنگاری چندمیدانی، به پژوهشگر اجازه داده است تا ضمن مقایسۀ بسترهای مبدأ و مقصد، جریان و چرخش معنا را در میان موقعیتهای مختلف فرهنگی و اجتماعی دنبال کند. تحلیل دادهها بر اساس الگوی تفسیر درونمایهای انجام گرفته و هدف آن، استخراج معانی نهفته در روایتهای شخصی و جمعی بوده است. یافتهها: یافتههای تحقیق نشان میدهد که هویت دیاسپورایی لارستانیان بهصورت شبکهای از لایههای فرهنگی، مذهبی، اقتصادی و سیاسی شکل گرفته است. در این میان، زبان، دین، روابط خانوادگی، و مناسبات اقتصادی میان دو سوی خلیج فارس نقشی تعیینکننده در بازتولید احساس تعلق و مرزبندی اجتماعی ایفا میکنند. هویت آنان در فرایند تعامل مستمر با جامعه میزبان، میان ارزشهای سنتی مبدأ و فشارهای همسانساز مدرن در نوسان است و از اینرو، ماهیتی سیال، چندپاره و درعینحال خلاق دارد. نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان میدهد که تجربه دیاسپورایی لارستانیان، بازتابی از چالشهای گستردهتر مهاجرت ایرانی در سطح منطقهای است؛ چالشهایی که میان خاطره جمعی، سیاستهای هویتی و منطق بقا در جامعه میزبان تداوم مییابد. در نهایت، پژوهش حاضر بر ضرورت بازخوانی مفاهیم هویت، تعلق و بازنمایی در مطالعات دیاسپورایی ایران تأکید میکند و پیشنهاد میدهد که برای فهم واقعیتهای زیسته مهاجران ایرانی، باید از رهگذر دیدگاههای تفسیری و مردمنگارانه، به لایههای معنایی و بینذهنی تجربه مهاجرت توجه بیشتری شود | ||
| کلیدواژهها | ||
| دیاسپورا؛ حاشیۀ خلیج فارس؛ مهاجرت؛ لارستان؛ هویت | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Problematic of Iranian Diaspora Identity in the Southern Margin of the Persian Gulf: A Case Study of the Larestani Diaspora | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Ahmad Naderi1؛ seyyed mohammad hasan mousavi2 | ||
| 1Associate Professor, Faculty of Social Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran | ||
| 2Faculty of Social Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| Purpose- This study explores the question of identity within the Iranian diaspora residing along the southern coast of the Persian Gulf, focusing specifically on the Larestani community. As one of the oldest and most extensive Iranian migrant groups in the region, the Larestani diaspora provides a significant case for understanding the complex interplay between migration, cultural continuity, and identity reconstruction. The research investigates how individual and collective identities are reshaped through continuous interaction with the host society’s social, cultural, and political structures, as well as through migrants’ efforts to preserve transnational ties with their homeland. Identity, in this context, is conceived as a processual, dynamic, and multidimensional phenomenon that gains meaning through historical, religious, and socio-political entanglements rather than as a fixed or static category. Methodology- Adopting an interpretive paradigm and a qualitative ethnographic approach, the research is based on multi-sited fieldwork conducted across both Iran’s Larestan region and Gulf host countries. Data were generated primarily through in-depth and narrative interviews with Iranian Larestani migrants. These interviews provided access to lived experiences and subjective accounts of belonging, difference, adaptation, and return. The study employs a combination of purposive and snowball sampling techniques to reach participants, continuing until theoretical saturation was achieved. Data were analyzed using interpretive–thematic analysis to identify underlying meanings and symbolic representations embedded within the participants’ narratives. Findings-The findings indicate that Larestani diasporic identity is constructed through an intricate network of cultural, religious, economic, and political dimensions. Key elements such as language, religion, family networks, and transnational economic exchanges between the two shores of the Persian Gulf play a decisive role in maintaining a shared sense of belonging. The research reveals that identity formation among Larestanis involves an ongoing negotiation between inherited traditions and the assimilative pressures of modern host societies. Consequently, their diasporic identity emerges as fluid, fragmented, and yet creatively adaptive—a product of continuous reinterpretation within shifting social contexts. Conclusion-The study concludes that the Larestani diaspora exemplifies broader dynamics of Iranian migration in the Persian Gulf, where collective memory, cultural representation, and identity politics intersect. By highlighting the complexity and fluidity of diasporic identity, the research underscores the need to revisit and reconceptualize notions of identity, belonging, and representation in Iranian diaspora studies. It advocates for the application of interpretive and ethnographic approaches that attend to the subjective, intersubjective, and context-dependent dimensions of migratory experience, offering a more nuanced understanding of how Iranian migrants negotiate meaning and continuity across borders | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| diaspora, identity, Laristan, migration, Persian Gulf coast | ||
| مراجع | ||
|
اکبری خنجی، نظام، (1382)، مهاجرت و سازگاری: پژوهشی درمورد ایرانیان مقیم امارات متحده عربی، شیراز: نوید شیراز.
باستانی، محمد، (1382)، آشنایان غریب: نمونه ای از زندگی نسل دوم ایرانیان مهاجر در اروپا، تهران: مؤسسۀ پژوهشی نگاه معاصر.
باقرزاده، فهیمه، (1392)، بررسی گرایش مردم منطقۀ لارستان به مهاجرت به کشورهای جنوبی خلیج فارس، دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن.
برمن، مارشال، (1382)، تجربه مدرنیته؛ هرآنچه سخت و استوار است دود میشود و به هوا میرود، ترجمۀ مراد فرهادپور، تهران، طرح نو.
جنکینز، ریچارد، (1394)، هویت اجتماعی، ترجمۀ تورج یارمحمودی، چاپ دوم، تهران: پردیس دانش.
حجتی، مجید، (1391)، نقش مهاجرین لاری مقیم کشورهای عربی حوزۀ خلیج فارس در توسعۀ زادگاه خود، پایاننامه کارشناسی ارشد پژوهش علوم اجتماعی، تهران: دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات.
خزائی، طاهره، (1399)، «ناهمگونیهای ناهمگرای مهاجرت ایرانی و محدودیتهای معنایی و نظری دیاسپورا: مورد ایرانیهای مقیم فرانسه»، فصلنامه علوم اجتماعی، دانشگاه علامه طباطبائی، سال27، شماره88، بهار، صص71-108.
رحمتبر، حبیبالله، (1388)، عوامل اقتصادی-اجتماعی مؤثر بر مهاجرت روستاییان منطقۀ لامرد به کشورهای حوزۀ خلیج فارس»، پایاننامه کارشناسی ارشد علوم اجتماعی، تهران: دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات.
سعیدی، سعیده، (1398)، «بازنمایی وطن در میان ذهنیت مهاجران: رهیافتی نظری به دیاسپورای ایرانی»، علوم اجتماعی، شماره 87، صص 115-154.
سکهچی، مهناز، (1399)، ایرانیان ساکن لندن؛ غم غربت، ترجمۀ نسرین حقیقت چالشتری، پایاننامۀ کارشناسی ارشد مترجمی زبان انگلیسی، اصفهان: دانشگاه اصفهان، دانشکدۀ زبانهای خارجی.
شارعپور، محمود، (۱۳۷۹)، «بررسی عوامل مؤثر بر شبیهسازی ساختاری و فرهنگی کودکان ایرانی در استرالیا» مجموعه مقالات همایش گفتمان ایرانیان، تهران: کمیل، صص 201-214.
صالح، عَلَم، و وورال، جیمز، (1398)، «غرور و تعصب فارسی؛ حفظ هویت و محاسبۀ سود در میان ایرانیان در امارات متحده عربی»، ترجمۀ راحله بهادر، منتشرشده در سایت هفت برکه.
عباسی، ابراهیم و اکبری، شبنم، (1398)، «مهاجران ایرانی در کویت و تأثیر آنها بر روابط دو کشور»، فصلنامه پژوهشهای راهبردی سیاست، سال هشتم، شماره 29، تابستان، پیاپی 59.
قاسمی، نعمتالله، (1387)، فرهنگ و دانشگاه: منظرهای انسانشناسی و مطالعات فرهنگی، تهران: ثالت.
قاسمی، نعمتالله، (1390)، مردمنگاری سفر: توصیفی انسانشناختی از فرهنگ و جامعۀ امروز غرب، تهران: آراسته.
فلیک، اووه، (1399)، درآمدی بر تحقیق کیفی، ترجمۀ هادی جلیلی، تهران: نی.
قاسمی سیانی، حسیناصغر، (1383)، «تعاملات فرهنگی ایرانیان مهاجر با جوامع میزبان (بررسی موردی ایرانیان مقیم آلمان)»، فصلنامه مطالعات ملی، شماره 18، تابستان، صص 135-165.
قانعیراد، سید محمدامین، (1396)، نخبگان دانش: مشارکت یا مهاجرت، تهران: پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.
کرسول، جان، (1396)، پویش کیفی و طرح پژوهش، ترجمۀ حسن داناییفرد و حسین کاظمی، تهران: صفار، پاییز.
گیدنز، آنتونی، (1378)، تجدد و تشخص؛ جامعه و هویت شخصی در عصر جدید، ترجمۀ ناصر موفقیان، تهران: نی.
میرزایی، حسین، (1399)، «زمینههای پیدایش و ادغام فرهنگی-اجتماعی مهاجران ایرانی در فرانسه»، فصلنامه علوم اجتماعی، دانشگاه علامه طباطبائی، سال27، شماره88، بهار، صص25-70.
وثوقی، منصور، و حجتی، مجید، (1391)، «مهاجران بینالملل، مشارکت کنندگان در توسعۀ زادگاهی؛ مورد مطالعه شهر لار»، مطالعات توسعه اجتماعی ایران، بهر، سال چهارم، شماره2.
هاشمی، اسلام، (1385)، بررسی گرایش به مهاجرت مردان 15-29ساله شهرستن لار به کشورهای حوزۀ خلیج فارسی و عوامل اقتصادی، اجتماعی و جمعیتی مؤثر بر آن، پایاننامه کارشناسی ارشد علوم اجتماعی، تهران: دانشکدۀ علوم اجتماعی دانشگاه تهران.
Abbasian, S. & Müller, D. K. (2019). "Displaced diaspora second-home tourism: an explorative study of Swedish-Iranians and their second-home purchases in Turkey", in: Tourism, ISSN 1332-7461, Vol. 67, no 3, p. 239- 252.
Alinejad, D. & Ghorashi, H. (2015)."From Bridging to Building: Discourses of Organizing Iranian Americans across Generations" in: Mohabbat-Kar, R (ed.), Identity and Exile: The Iranian Diaspora between Solidarity and Difference, pp: 62-75, Berlin: Heinrich Böll Foundation.
Asghari-Fard, M., and S. Zakia-Hossain, (2017), “Identity Construction of Second- Generation Iranians in Australia: Influences and Perspectives.” Social Identities: Journal for the Study of Race, Nation and Culture 23(2):126–45.
Babar, Z., and A. Gardner. (2016), “Circular Migration and the Gulf States.” In Impact of Circular Migration on Human Political and Civil Rights: A Global Perspective, edited by Carlota Solé, et al., 45–62. New York: Springer International.
Barth, F. (1969). Ethnic Groups and Boundaries: The Social Organization of Culture Difference. Oslo: Universitetsforlaget.
Brubaker, Roger. (2005). Diaspora and Ethnicity: Concepts and Intersections. Cambridge: Harvard University Press.
Castles, S. )2002(. “Migration and Community Formation under Conditions of Globalization.” International Migration Review 36(4):1143–68.
Clifford, J. (1994). Diasporas. Cultural Anthropology, 9(3), 302–338.
Cohen, R (2008), Global Diasporas: An Introduction, Routledge.
Dahinden, J. 2012. “Transnational Belonging, Non-ethnic Forms of Identification and Diverse Mobilities: Rethinking Migrant Integration.” In Migrations: Interdisciplinary Perspectives, edited by Michi Messer, et al., 117–18. Vienna: Springer.
Davaran, F. 2010. Continuity in Iranian Identity: Resilience of a Cultural Heritage. London: Routledge.
Epps, A., and C. Demangeot. )2013(. “The Rainbow of Diversity versus the Rain of Fragmentation: The Futures of Multicultural Marketing in the UAE.” Foresight- The Journal of Future Studies, Strategic Thinking and Policy, 15(4):307–20.
Georgakopoulou, A (2006), Thinking Big with Small Stories in Narrative and Identity Analysis, Narrative Inquiry, Vol. 16, No. 1.
Gholami, R. (2016). Secularism and identity: non-Islamiosity in the Iranian diaspora. Studies in Migration and Diaspora. Ashgate, Surrey, England and Burlington, VT, USA.
Gordon, M. 1964. Assimilation in American Life. New York: Oxford University Press.
Grossman, Jonathhan (2019). “Toward a Definition of Diaspora.” Ethnic and Racial Studies, 42(8): 1263–82.
Hall, Stuarrt, (2005). Critical Dialogues in Cultural Studies. Edited by David Morely and Kuan-Hsing Chen. London and New York: Routledge.
Howard, judith (2000); "Social Psychology of Identity", Annual Review of Sociology, Vol 26, PP 367–393.
Jenkins, R. (2008). Social Identity (3rd ed.). London: Routledge.
Kvale, S & Brinkmann, S (2009), Interviews: Learning the Craft of Qualitative Research Interviewing, Sage.
Leichtman, M. 2010. “Migration, War, and the Making of a Transnational Lebanese Shia Community in Senegal.” International Journal of Middle East Studies 42(2):271.
Mahdi, Aliakbar (1998); "Ethnic Identity among Second-generating, Iranian in the UnitedStates", Iranian Studies, Vol 31, No 1, PP 77-95.
McAuliffe, C. (2015). Unsettling the Iranian Diaspora: Nation, Religion and the Conditions of Exile, in: Identity and Exile: The Iranian Diaspora between Solidarity and Difference, pp: 32-46, Berlin: Heinrich Böll Foundation.
McAuliffe, C. (2016). Visible minorities: Constructing and deconstructing the Muslim Iranian diaspora in: Hopkins, Peter (2016). Geographies of Muslim Identities, Diaspora, Gender and Belonging, London: Taylor & francis.
Mobasher, M. (2006), “Cultural Trauma and Ethnic Identity Formation among Iranian Immigrants in the United States.” American Behavioral Scientist, 50(1):100–117.
Mobasher, M. (2012), “Iranians in Texas: Migration, Politics, and Ethnic Identity. Austin: University of Texas Press.
Mobasher, M. M. (Ed.). (2018). The Iranian diaspora: Challenges, negotiations, and transformations (First edition). University of Texas Press.
Modarresi, Y. (2001), “The Iranian Community in the United States and the Maintenance of Persian.” International Journal of the Sociology of Language, 148:93–115.
Moghadam, A, (2021), “Iranian Migrations to Dubai: Constraints and Autonomy of a Segmented Diaspora”, Working Paper, No. 2021/3, January 2021.
Moghadam, A. (2013), Un espace social transnational entre les mirats et le sud de lIran: Les Khodmouni (Lârestâni) à Dubaï. EchoGéo, 25.
Moghaddari, S. (2015). "Engaging with Social Inequalities: The Stakes of Social Relations among Iranian Migrants", in: Mohabbat-Kar, R (ed.), Identity and Exile: The Iranian Diaspora between Solidarity and Difference, pp: 105-116, Berlin: Heinrich Böll Foundation.
Mostofi, N. (2003), “Who We Are: The Perplexity of Iranian-American Identity.” Sociological Quarterly 44(4):681–703.
Nasehi, V. (2009). Iranian in migration (in Persian). Paris: Foroogh-e Iranian Publication.
Nassehi-Behnam, V. (2000). “Diaspora iranienne en France: changement et continuité”, Cahiers d’étude sur la Méditerranée orientale et le monde turco iranien, n° 30, juin-décembre 2000, pp. 135-149.
Sadeghi, S. (2015). "Boundaries of Belonging: Iranian Immigrants and their Adult Children in the US and Germany", in: Mohabbat-Kar, R (ed.), Identity and Exile: The Iranian Diaspora between Solidarity and Difference, pp: 117-131, Berlin: Heinrich Böll Foundation.
Sadeghi, S. (2015). "Boundaries of Belonging: Iranian Immigrants and their Adult Children in the US and Germany", in: Mohabbat-Kar, R (ed.), Identity and Exile: The Iranian Diaspora between Solidarity and Difference, pp: 117-131, Berlin: Heinrich Böll Foundation.
Sadeghi, S. (2016). The Burden of Geopolitical Stigma: Iranian Immigrants and Their Adult Children in the USA. Journal of International Migration and Integration, 17(4), 1109-1124.
Safran, William (2004). "Deconstructing and Comparing Diasporas" in Waltraud Kokot, Khachig Tololyan and Carolin Alfonso. Eds. Diaspora, Identity and Religion: New Directions in Theory and Research. London: Routledge.
Sreberny, A. & Gholami, R. (2019). "The Politics of Diasporic Integration: The Case of Iranians in Britain", in: Tsagarousianou, R. & Retis, J. (Eds.) The Wiley Handbook of Diasporas, Media and Culture. Wiley-Blackwell.
Stryker, S. (2002). Symbolic Interactionism: A Social Structural Version. Boston: Wadsworth
Tavakol, M (2011), “Brain Drain: Problems and Solutions,” Islamic Perspective, Vol. 8, pp 161-171.
Vahabi, N. (2008). Sociologie d’une mémoire déchirée, le cas des exiles iraniens, Paris: L’Harmattan.
Vahabi, N. (2011). La migration Iranienne en Belgique, Une Diaspora iranienne, Paris: L’Harmattan.
Vahabi, N. (2012, a). "Genèse De La Diaspora Iranienne En France: Une Analyse Sociohistorique", «Migrations Société», 139, 27-45.
Vahabi, N. (2012, b). Atlas de la diaspora iranienne. Paris: Karthala, 2012.
Watson, M. 1990. Contemporary Minority Nationalism. London: Routledge. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 275 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 349 |
||
سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب