شبیهسازی فضایی، مخاطرات و محدودیتهای ژئومورفولوژیکی توسعۀ فیزیکی شهر ملکان | ||
| مدیریت مخاطرات محیطی | ||
| مقاله 2، دوره 1، شماره 1، 1393، صفحه 5-24 اصل مقاله (1.4 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی کاربردی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jhsci.2014.52606 | ||
| نویسندگان | ||
| محمدحسین رضائی مقدم* 1؛ منصور خیری زاده آروق2 | ||
| 1استاد ژئومورفولوژی دانشکدۀ جغرافیا و برنامهریزی، دانشگاه تبریز. | ||
| 2دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، دانشکدۀ جغرافیا و برنامهریزی، دانشگاه تبریز. | ||
| چکیده | ||
| ژئومورفولوژی در برخی موارد، بستر مناسبی برای توسعۀ فیزیکی شهرها فراهم میسازد. گاهی نیز با وجود مساعدت ژئومورفولوژی، توسعۀ فیزیکی شهرها بهسمتی است که نتیجۀ آن برخورد شهر با فرمها و فرایندهای ژئومورفولوژیکی نامناسب و پرمخاطره خواهد بود. بنابراین، در برنامهریزی توسعۀ فیزیکی شهرها توجه به ژئومورفولوژی منطقه ضروری است. در این تحقیق، با توجه به روند گذشتۀ گسترش مرزهای شهر ملکان (واقع در جنوب استان آذربایجان شرقی)، الگوی رشد آتی شهر با استفاده از مدل ترکیبی ماشینهای خودکار سلولی- زنجیرۀ مارکوف شبیهسازی شده و به محدودیتها و مخاطرات ژئومورفولوژیکی پیش رو در زمینۀ تداوم الگوی رشد فعلی شهر بررسی میشود. در این زمینه، از تصاویر ماهوارهایAster، Spot و Landsat، نقشههای توپوگرافی، زمینشناسی و نرمافزارهای GIS و RS استفاده شد. پایش رشد شهری از سال 1985 میلادی نشان میدهد که الگوی رشد شهر، بیشتر بهسمت اراضی بایر و در سالهای اخیر بهسمت محدودۀ تالاب بوده است. با تداوم الگوی رشد گذشته و درنظر گرفتن احتمالات گذار و قوانین همسایگی، روند توسعۀ آتی شهر اغلب بهسمت محدودۀ تالاب و واحد تپهماهورها خواهد بود. ژئومورفولوژی منطقه، محدودیتها و مخاطراتی را به این قسمتها تحمیل خواهد کرد. استقرار قسمتهایی از شهر بر روی شیبهای تند؛ برخورد با لندفرمهای تپهماهوری با لیتولوژی منفصل، سست و استحکام اندک؛ بالا بودن سطح ایستابی آبهای زیرزمینی در محدودۀ تالاب و احتمال آبگرفتگی و وقوع سیلاب در این محدوده، از مهمترین مسائل پیش روی توسعۀ فیزیکی شهر است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| توسعۀ فیزیکی؛ ژئومورفولوژی؛ شهر ملکان؛ ماشینهای خودکار سلولی؛ مخاطرات محیطی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,252 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,582 |
||