بررسی آشوبناکی و بازسازی فضای فاز دینامیکی بارش در مقیاسهای روزانه، هفتگی و ماهانه (مورد مطالعه: حوضۀ قرهسو در کرمانشاه) | ||
| مجله اکوهیدرولوژی | ||
| مقاله 8، دوره 2، شماره 1، 1394، صفحه 79-90 اصل مقاله (1.16 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ije.2015.55130 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد ذونعمت کرمانی* 1؛ خاطره امیرخانی2؛ مجید رحیم پور1 | ||
| 1عضو هیات علمی، بخش مهندسی آب، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران | ||
| 2کارشناس ارشد مهندسی منابع آب، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران | ||
| چکیده | ||
| در تحقیق حاضر آشوبپذیری سری زمانی بارش در مقیاسهای روزانه، هفتگی و ماهانه در ایستگاههای پلکهنه و قورباغستان واقع در حوضۀ رودخانۀ قرهسو شهر کرمانشاه بررسی شد. در ابتدا بهمنظور ارزیابی تصادفی نبودن دادهها، آزمون روش دادههای جایگزین مدنظر قرار گرفت. سپس واکاوی غیرتناوبی بودن سریهای زمانی با استفاده از آنالیز توان طیف انجام گرفت. نتایج بررسی آشوبناکی نشان داد که براساس دو روش توان لیاپانوف و بُعد همبستگی، سری زمانی بارش در مقیاس روزانه آشوبناک نیست و رفتاری کاملاً تصادفی دارد، درحالی که در دو مقیاس هفتگی و ماهانه دارای رفتاری آشوبناک است (وجود بزرگترین نمای مثبت لیاپانوف و بُعد همبستگی بین 4 تا 7). در ادامه، بازسازی فضای فاز با بهکارگیری شیوۀ زمان تأخیر و بُعد محاط (تعبیه) صورت پذیرفت (ابعاد محاط بین 7 تا 10 و زمان تأخیر بین 2 تا 4 برای ایستگاه پل کهنه؛ ابعاد محاط بین 9 تا 19 و زمان تأخیر بین 2 تا 3 برای ایستگاه قورباغستان). یافتههای تحقیق مبین تصادفی بودن سریهای زمانی بارش در مقیاس کوتاهمدت (روزانه) و آشوبناک بودن آنها در مقیاسهای میانمدت (هفتگی و ماهانه) است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بُعد همبستگی؛ توان لیاپانوف؛ حوضۀ آبریز قرهسو؛ سری زمانی بارش؛ نظریۀ آشوب | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,625 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,248 |
||