مطالعة تأثیر زنان در عرصۀ هنر موسیقی دوران میانیِ اسلام براساس نقوش سفالی | ||
| زن در فرهنگ و هنر | ||
| مقاله 2، دوره 6، شماره 4، 1393، صفحه 427-444 اصل مقاله (653.16 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jwica.2014.56018 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد ابراهیم زارعی1؛ خدیجه شریف کاظمی* 2 | ||
| 1دانشیار گروه باستانشناسی، دانشگاه بوعلیسینا همدان | ||
| 2دانشجوی دکتری باستانشناسی، دانشگاه بوعلیسینا همدان | ||
| چکیده | ||
| هنر موسیقی در ایران سابقهای طولانی دارد. در اوایل دورة اسلامی، هنر موسیقی نکوهش شد. در دورة امویان، موسیقی همچنان با مخالفت برخی از فقیهان و گروهی از عموم مسلمانان روبهرو شد. اما در سدههای بعد، با توجه به استقبال حکومتهای متعدد و نگرش عالمانة بسیاری از بزرگان و دانشمندان آن دوران، این هنر مورد توجه عموم واقع شد. بهکار بردن نقش زنان نوازنده روی سفالینهها، در دورههای سلجوقی و ایلخانی، به دلایل متعددی انجام گرفت. این نقوش میتوانند منبع ارزشمندی برای بررسی جایگاه هنر موسیقی و موقعیت اجتماعی زنان آن دوران باشد. این مقاله در پی آن است که با مطالعة نقوش سفالینههای دورة میانی اسلامی واقع در گنجینههای هنری و همچنین براساس متون کهن، به چگونگی موقعیت اجتماعی زنان هنرمند عرصة موسیقی و نقش آنان در تکامل هنر موسیقی آن دوران بپردازد. این پژوهش از نظر هدف از نوع تحقیقهای بنیادی است و از نظر روش تحقیقی تاریخیـ تحلیلی است. شیوة گردآوری دادهها با منابع تاریخی کتابخانهای انجام گرفته و در ادامه، تحلیل نمونههای سفالی موزهها در دورههای مختلف و بهویژه دورة میانی اسلام، با تمرکز بر نقش زن بررسی شده است. نتایج مطالعات نشان میدهد که بسیاری از نوازندگان آن دوران، همچون بانوان نوازنده، در جامعة خود جایگاه و موقعیت اجتماعی مناسبی داشتهاند. همچنین، نقوش سفالینههای این دوره نشان میدهد که زنان بیشتر سازهای زهی و کوبهای مینواختند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| دوران میانی اسلام؛ زن؛ سفالینه؛ موسیقی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,831 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 4,151 |
||