توضیح عبارتی از اسرارالتوحید و نگاهی به مسئلۀ ارتزاق صوفیان | ||
| ادب فارسی | ||
| مقاله 12، دوره 6، شماره 1 - شماره پیاپی 17، 1395، صفحه 213-232 اصل مقاله (525.66 K) | ||
| نوع مقاله: علمی- پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jpl.2016.59596 | ||
| نویسنده | ||
| حمیدرضا سلمانی* | ||
| دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| در یکی از حکایات اسرارالتوحید، جملهای از زبان قصابی خطاب به ابوسعید دیده میشود که متضمن ترکیب «افسوسخواره» است. شفیعیکدکنی در تعلیقات کتاب مذکور، این ترکیب را از «افسوس» بهمعنای «مسخره» دانسته و شرحی برآن نوشته است؛ امّا با استناد به شواهد متنی از منابع دیگر و نیز باتوجهبه ساختار معنایی جملة موردبحث در متن اسرارالتوحید، میتوان دانست که این ترکیب احتمالاً از افسوس به معنای ستم ساخته شده و مقصود قصاب بیان مفتخوری و بیکارگی صوفیان است. در این جستار، علاوهبر اقامة شواهد تأییدکنندۀ این معنا از متون دیگر، بحثی نیز دربارة ارتزاق صوفیان از راه فتوحات مطرح و نشان داده شده است که هرچه از دوران نخستین تصوف فاصله میگیریم، فتوحات جایگاه مهمتری در نظام خانقاهها پیدا میکند و پرداختن به مشاغل یدی در میان صوفیه از رونق میافتد. ضمن اینکه دراینمیان، به برخورد مردم عامی با صوفیان و نیز اجبار در دادن فتوحات هم اشارهای شده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اسرارالتوحید؛ افسوسخواره؛ مشاغل صوفیان؛ ارتزاق صوفیان؛ فتوحات | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,844 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,484 |
||