ویژگیهای ژئوشیمیایی برخی خاکهای تشکیل شده بر روی سنگهای بازالت شمالغرب ایران | ||
| تحقیقات آب و خاک ایران | ||
| مقاله 16، دوره 47، شماره 4، 1395، صفحه 807-818 اصل مقاله (850.14 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ijswr.2016.59987 | ||
| نویسندگان | ||
| علیرضا راهب؛ احمد حیدری* ؛ شهلا محمودی | ||
| دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| مطالعات پیدایش و تکامل خاک مبتنی بر درک صحیح از فرآیندهای ژئوشیمیایی حاکم بر محیطهای خاکسازی و نحوه تشکیل خاکها میباشد. در این تحقیق ویژگیهای فیزیکوشیمایی و ژئوشیمیایی خاکهای تشکیل شده بر روی سنگ مادر بازالت در 6 خاکرخ منتخب در یک ردیف اقلیمی متشکل از سه اقلیم خشک (اشتهارد)، نیمهخشک (قزوین) و نیمهمرطوب (رودبار) مورد مطالعه قرار گرفت. غلظت کل برخی عناصر در تمام افقهای خاک تعیین و با سنگ مادر مقایسه شد و نقش ترکیب ژئوشیمیایی سنگ مادر بر غلظت کل عناصر مذکور در خاک بررسی گردید. بهعلاوه، الگوهای غنیشدن-تهیشدن و آنالیز توازن جرم عناصر با استفاده از عنصر مرجعTi تعیین شد. عناصر مختلف الگوهای غنیشدن-تهیشدن متفاوتی را نشان دادند. در خاکهای منطقه خشک، نقش ماده مادری و خصوصیات لیتوژنیک در غلظت عناصر نسبت به دو منطقه دیگر بیشتر است و غلظت عناصر موجود در خاک به دلیل هوادیدگی و آبشویی کمتر خاکها به سنگ مادر نزدیکتر بود. درحالیکه با حرکت به اقلیمهای مرطوبتر، فرآیندهای خاکسازی شدت بیشتری پیدا کرده و الگوهای غنیشدن-تهیشدن عناصر روند متفاوتی نشان میدهند. توزیع برخی عناصر مانند منیزیم، کلسیم، آهن و مس بیشتر تحت تاثیر فرآیندهای خاکسازی و برخی عناصر دیگر مانند سدیم، آلومینیوم، سیلیس، فسفر، کلر، منگنز، مولیبدن، کادمیوم و سرب متاثر از مواد مادری هستند. به طور کلی بخشی از تفاوت مشاهده شده در تغییرات غلظت عناصر را میتوان به ماهیت شیمیایی و قابلیت تحرک بالای برخی عناصر، و بخش دیگر را به سرعت هوادیدگی ماده مادری تحت تاثیر تغییرات زیست اقلیمی نسبت داد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اقلیم خشک؛ فاکتور غنیشدن؛ فرآیندهای خاکسازی؛ عوامل خاکسازی؛ تشکیل خاک | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,990 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,366 |
||