ارزیابی آلودگی فلزات سنگین و عناصر کمیاب در فصل های تر و خشک آب زیرزمینی شمال بروجرد، لرستان - ایران | ||
| مجله اکوهیدرولوژی | ||
| مقاله 5، دوره 4، شماره 1، 1396، صفحه 53-64 اصل مقاله (984.14 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ije.2017.60883 | ||
| نویسندگان | ||
| منوچهر چیت سازان1؛ غلامرضا میرزاوند* 2؛ عادل ساکی3 | ||
| 1استاد گروه زمینشناسی، دانشکدۀ علوم زمین، دانشگاه شهید چمران اهواز | ||
| 2دانشجوی دکترای هیدروژئولوژی، دانشکدۀ علوم زمین، دانشگاه شهید چمران اهواز | ||
| 3دانشیار گروه زمینشناسی، دانشکدۀ علوم زمین، دانشگاه شهید چمران اهواز | ||
| چکیده | ||
| با توجه به آلودگی فزایندۀ منابع آب و اهمیت پایش مداوم آنها، در این تحقیق نسبت به بررسی جامع عناصر کمیاب و فلزات سنگین در آبهای زیرزمینی دشت اشترینان در محدودۀ شمال بروجرد، بهمنظور بررسی تأثیر هوازدگی کانیها، فعالیتهای کشاورزی و صنعتی اقدام شد. نمونههای آب زیرزمینی از 10 حلقه چاه، پنج دهانه قنات و یک چشمه در دو فصل تر و خشک جمعآوری شدند. سپس با استفاده از طیفسنج جرمی آنالیز و بیشترین سطح آلایندگی توسط سازمان بهداشت جهانی مقایسه شدند. نتایج اندازهگیریها نشان داد از تعداد 63 عنصر اندازهگیریشده، میزان بیشترین غلظت آهن، منیزیم، سرب، استرانسیم و وانادیم بهترتیب 4/0، 3/36، 9/62، 89/0، 5/195 و بیشتر از سطح مجاز است. بررسی میزان عنصر سرب، بر و آهن در آب زیرزمینی در محدودۀ مطالعهشده نشان میدهد غلظت این عناصر از شرق و غرب دشت به سمت مرکز در حال افزایش است. همچنین سطوح افزایشی غلظت Sr در آب زیرزمینی بیشتر ناشی از فرایندهایی همچون هوازدگی کانیهایی مانند فلدسپاتهای مربوط به گرانیتها و گرانودیریتهای شرق دشت تشخیص داده شد. از موارد محتمل آلایندگی میتوان به موتورهای دیزلی چاههای آب در منطقه، چاههای دهانهگشاد متروک، صنایع فولاد آلیاژی در ورودی شمالی دشت و فعالیتهای معدنکاری اشاره کرد که از پتانسیلهای آلایندگی فلزات سنگین در آب زیرزمینی و تهدیدی برای محیط زیست منطقه است. با استفاده از تحلیل مؤلفۀ اصلی، سه عامل اصلی در تعیین کیفیت هیدروشیمیایی عبارتاند از تأثیر یونهای اصلی، عناصر کمیاب و فلزات سنگین که درمجموع نزدیک به 68 درصد واریانس عوامل را به خود اختصاص دادهاند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آب زیرزمینی؛ آلودگی؛ تحلیل مؤلفۀ اصلی؛ عناصر کمیاب؛ فلزات سنگین | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,166 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,269 |
||