ملاک تشخیص حکم از حق در نظریه های فقهی | ||
| فقه و مبانی حقوق اسلامی | ||
| مقاله 3، دوره 50، شماره 1، 1396، صفحه 57-76 اصل مقاله (220.63 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jjfil.2017.129572.668050 | ||
| نویسنده | ||
| عبدالرحیم حسینی* | ||
| دانشیارگروه فقه و مبانی حقوق اسلامی پردیس فارابی دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| مسئله اشتباه بین حق و حکم و راهحلهای ارائه شده در راستای حل این مشکل، از جمله مباحث مهم و بنیادین در حوزه فقه و حقوق و نیز سایر حوزههای علوم انسانی مرتبط از قبیل اخلاق و سیاست است. پیرامون اصول و روشهای تشخیص حق از حکم و آثار حقوقی متفاوت و متمایز آنها، دیدگاهها و نظریات مختلفی ارائه گردیده است که از میان آنها پنج نظریه مطرح به عنوان شاخصترین دیدگاهها در این زمینه را مورد تأمل قرار دادهایم. این نظریات عبارتند از: نظریه اصالت حکم، نظریه عدم الحق، نظریه مراجعه به ظواهر نصوص، نظریه تفصیل و نظریه تناسب میان حکم و موضوع، از آنجا که معضل اصلی و چالش زیربنایی در این مسئله عدم توجه صاحب نظران به معیارها و قابلیّتهای حق برای اسقاط، نقل و انتقال و علت نبود این قابلیّتها در برخی مصادیق حق است، برخی از حقوق برغم حق بودن این قابلیّتها را ندارند و در نتیجه با حکم مشتبه میشوند. در این مقاله نظریات مطرح مورد بررسی و نقادی قرار گرفته و با تحلیلی جدید از نظریه تناسب حکم و موضوع راه حلّ مسئله در ارزیابی مناسبات احکام و موضوعات آنها دیدگاه دیده شده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اشتباه؛ اصالت حکم؛ تناسب؛ حق؛ حکم؛ عدمالحق؛ علیّت | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,775 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,222 |
||