تأثیر زهکشی کنترلشده با عمق ثابت و متغیر بر کمیت و کیفیت زهاب خروجی (مطالعه موردی: اراضی دشت مغان- اردبیل) | ||
| مدیریت آب و آبیاری | ||
| مقاله 7، دوره 8، شماره 1، فروردین 1397، صفحه 85-100 اصل مقاله (1.18 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jwim.2018.240451.558 | ||
| نویسندگان | ||
| عبدالمجید لیاقت* 1؛ حمید رضا جوانی2؛ علیرضا حسن اقلی3؛ بیژن نظری4 | ||
| 1استاد، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، گروه آب، تخصص: آب و خاک/ محیط زیست و مدلینگ | ||
| 2دانشجوی دکتری آبیاری و زهکشی گروه آبیاری و آبادانی دانشگاه تهران | ||
| 3دانشیار موسسه تحقیقاتی فنی و مهندسی کشاورزی | ||
| 4استادیار دانشگاه امام خمینی قزوین | ||
| چکیده | ||
| زهکشی کنترل شده جزو عملیاتی است که از اهداف آن میتوان به بهبود شرایط محیط رشد، افزایش عملکرد گیاه و کاهش تلفات کودهای شیمیایی اشاره نمود که به تبع آن، کاهش آلودگی محیط زیست را نیز در پی خواهد داشت. تحقیق حاضر به منظور بررسی اثر زهکشی کنترل شده با عمق ثابت و متغیر، بر تغییرات دبی و شوری زهاب خروجی از زهکشها و همچنین تعیین میزان انتقال نیترات و فسفر به زهاب در طول فصل کشت، در محصولات غالب دشت مغان (جو و ذرت) انجام شد. به همین منظور سه تیمار مشتمل بر زهکشی آزاد (FD) یا زهکشی مرسوم منطقه، زهکشی کنترل شده با سطح کنترل 70 سانتیمتر زیر سطح خاک (CD70) و زهکشی کنترل شده با سطح کنترل متغیر در طول فصل کشت در اعماق 40، 70 و 90 سانتیمتر (CDch)، هر یک در سه تکرار در نظر گرفته شد. نتایج تحقیق نشان داد که میزان زهاب خروجی در مزرعه جو و در تیمارهای CD70 و CDch نسبت به زهکشی آزاد، به ترتیب0/55 و 9/44 درصد و در مزرعه ذرت، به ترتیب به میزان 2/51 و 8/43 درصد کاهش یافت. میزان تلفات نیترات خروجی نیز در مزرعه جو و در تیمارهای CD70 و CDch نسبت به زهکشی آزاد، به ترتیب 4/48 و 4/42 درصد و در مزرعه ذرت 8/50 و 0/46 درصد کاهش نشان داد. تغییرات غلظت فسفر در تیمارها اندک بود، اما تلفات فسفر بین تیمارهای زهکشی کنترل شده و زهکشی آزاد اختلاف معنیداری در سطح یک درصد را نشان داد. شوری زهاب خروجی در تیمارهای زهکشی کنترل شده، پایینتر از تیمار زهکشی آزاد بود. تیمارهای زهکشی کنترل شده علاوه بر کاهش حجم زهاب خروجی، باعث بهبود وضعیت کیفی زهاب از نظر میزان نیترات، فسفر و شوری آن گردید. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آب زیرزمینی؛ جو؛ ذرت؛ سطح ایستابی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 849 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 729 |
||