تحلیل فضایی پایداری سکونتگاه های روستایی (مطالعه موردی: استان قم) | ||
| پژوهشهای جغرافیای انسانی | ||
| مقاله 11، دوره 52، شماره 3، پاییز 1399، صفحه 953-969 اصل مقاله (784.9 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jhgr.2019.260566.1007728 | ||
| نویسندگان | ||
| هادی قراگوزلو* 1؛ عبدالرضا رحمانی فضلی2؛ فرهاد عزیز پور3؛ حمید جلالیان4 | ||
| 1دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه خوارزمی، تهران | ||
| 2دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران | ||
| 3دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه خوارزمی، تهران | ||
| 4دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه خوارزمی، تهران | ||
| چکیده | ||
| سادهترین شکل مطالعه در عرصة توسعة پایدار روستایی، از دیدگاه جغرافیایی، مطالعة نحوة توزیع فضایی آنهاست. بر این اساس، هدف از پژوهش حاضر، سنجش سطوح فضایی پایداری سکونتگاههای روستایی واقع در استان قم است. پژوهش حاضر براساس هدف کاربردی و روش پژوهش توصیفی– تحلیلی است. دادههای مورد نیاز به روش اسنادی بهدست آمده است. محدودة مورد مطالعه استان قم و جامعة آماری پژوهش روستاهای دارای سکنة استان قم هستند. وزندهی به شاخصهای پژوهش با استفاده از مدل F’ANP و تحلیل دادهها با استفاده از روش تصمیمگیری چندمعیارة VIKOR انجام شد. برای طبقهبندی روستاهای مورد مطالعه از جنبة سطوح پایداری از روش تحلیل خوشهای و نرمافزار GIS و برای تحلیل عوامل مؤثر بر پایداری از رگرسیون خطی استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان داد از 180 روستای مورد مطالعه ده روستا در طبقة پایدار، 18 روستا در طبقة نسبتاً پایدار، 108 روستا در طبقة پایداری پایین، و 46 روستا در طبقة ناپایدار قرار دارند. روستاهای ناپایدار در مناطق مرکزی استان استقرار یافتهاند. همچنین، نتایج تحقیق حکایت از آن دارد که روستاهای استان در مقایسه با یکدیگر از سطح پایداری پایینی برخوردارند؛ بهطوریکه الگوی فضایی آن نامتعادل است و این پایداری بهطور یکسان در همة شاخصهای پایداری روستاها اتفاق نیفتاده است. این وضعیت بیانگر پویش ناقص نظام سکونتگاهی استان است. از نظر کاربرد مدلها و تکنیکهای کمّی، در این پژوهش برای اولین بار از پژوهش F’ANP در تعیین سطوح پایداری روستایی استفاده شده و نتایج تحقیق کارایی این مدل را در مطالعات جغرافیایی اثبات کرده است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| استان قم؛ توسعة پایدار روستایی؛ سطح پایداری؛ مدل F’ANP | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,955 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 887 |
||