امکانسنجی اثباتپذیری گزارههای دینی با تأکید بر مبناگروی کلاسیک | ||
| مجله علمی " فلسفه دین " | ||
| مقاله 4، دوره 16، شماره 1، بهار 1398، صفحه 51-73 اصل مقاله (760.43 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jpht.2019.238783.1005488 | ||
| نویسندگان | ||
| یحیی کبیر* 1؛ محمد تاجیک2 | ||
| 1دانشیار، دانشکدۀ الهیات، پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران | ||
| 2دانشجوی سطح 4، مرکز مطالعات اسلامی، حوزۀ علمیۀ قم، قم، ایران | ||
| چکیده | ||
| یکی از اصلیترین مباحث فلسفۀ دین بدون کمترین تردید، بحث اثباتپذیری گزارههای دینی است. در این بحث به امکانسنجی اثبات گزارههای دینی بر اساس بنیانهای عقلی بهگونهای که ارضاکنندۀ حس حقیقتطلب انسان باشد، پرداخته میشود. دستهای از مخالفان عقلگرایانی هستند که بهنظر میرسد قصد دارند، بساط ایمان را به بهانه ارزش عقل جمع کنند و عدهای ایمانگرایانی که ایمان را فوق طور و مقام عقل میدانند و بخشی هم پوزیتویستهایی که معیار معناداری یک گزاره را تجربی بودن آن میدانند. در مقابل عدهای با مصلحتسنجی یا با اختیار مبناگرایی سنتی یا معرفتشناسی اصلاحشده، بهعنوان مبنای معرفتشناختی خود، در تلاش برای اثبات گزارههای دینی هستند. یقین بالمعنی الاخص متاع ارزشمندی است که هر گروهی برای امکان یا عدم امکان رسیدن به آن استدلال میکند و بر این اساس مدعی اثباتپذیری یا عدم اثباتپذیری گزارههای دینی میشوند از میان روشهای مذکور، روش مبناگرایی با رویکرد کلاسیک مدعی تأمین این غایت قصوی است. در این پژوهش مدعیات هر یک از انظار مختلف و نقدهای وارد بر آن بررسی و تلاش شده است تا تحقق چنین معرفتی در حیطۀ گزارههای پیشینی دینی را نهتنها ممکن، بلکه واقع و محققشده نشان دهد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اثباتپذیری؛ معرفت پیشین و پسین؛ معرفتشناسی اصلاحشده؛ مبناگرایی کلاسیک | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 665 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 540 |
||