شناخت الگوهای دینامیکی و ترمودینامیکی بارشهای سنگین فراگیر زمستانه ایران در بازه زمانی 1960- 2010 (مطالعه موردی بارش سنگین فراگیر 05/12/1974) | ||
| پژوهش های جغرافیای طبیعی | ||
| مقاله 7، دوره 52، شماره 1، بهار 1399، صفحه 95-111 اصل مقاله (1.67 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله کامل | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jphgr.2020.286988.1007428 | ||
| نویسندگان | ||
| مینا میریان1؛ مصطفی کرم پور* 2؛ محمد مرادی3؛ هوشنگ قائمی4 | ||
| 1دکترای آب وهواشناسی دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران | ||
| 2استادیار گروه جغرافیا، دانشکدة ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران | ||
| 3استادیار گروه هواشناسی، پژوهشکدة هواشناسی و علوم جوی، تهران، ایران | ||
| 4استاد گروه هواشناسی، سازمان هواشناسی کشور، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر با هدف شناخت الگوهای دینامیکی و ترمودینامیکی بارشهای سنگین فراگیر زمستانة ایران در بازة زمانی 1960-2010 انجام گرفته است. ازاینرو، نخست شدیدترین دورة مرطوب در بازة زمانی پنجاهساله مشخص (سال 1974) و سپس فراگیرترین روز با بارش سنگین انتخاب شد (روز 5/12/1974). در ادامه، کمیتهای دینامیکی و ترمودینامیکی موردنظر در محیط برنامهنویسی فورترن 77 تعریف شد و برای تحلیل تغییرات زمانی کمیتها نقشههای گرافیکی آنها ترسیم و تحلیل شد. نتایج نشان میدهد در زمان رخداد بارش سنگین فراگیر، منطقة همگرایی قوی در سطح کشور شکل گرفته که منطبق بر منطقة واگرایی تراز میانی جو صعود دینامیکی هوا را موجب شده است. در این شرایط، مقادیر تاوایی نسبی و تاوایی مطلق منطبق بر بخش شرقی ناوه افزایش مییابد. مقادیر تاوایی پتانسیلی راسبی- ارتل ترازهای فشاری 500 و 50 هکتوپاسکالی و سطح همآنتروپی 330 کلوین نیز بهسبب عواملی چون افزایش گرادیان دمای پتانسیل، افزایش تاوایی مطلق، و همچنین زیادشدن پایداری ایستایی در سطوح فوقانی جو افزایش مییابد. این شرایط نشان میدهد که در رخداد بارشهای سنگین این نواحی، علاوهبر تغییرات دینامیک سطوح میانی و زیرین وردسپهر، تغییرات دینامیک پوشنسپهری نیز نقش مهمی ایفا میکند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بارش سنگین؛ تاوایی؛ دینامیکی؛ همگرایی؛ واگرایی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,049 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 640 |
||