برآورد تلفیقی دمای شبهنگام سطح زمین در حوضه آبریز جازموریان با استفاده از دادههای سنجنده MODIS ماهوارههای Terra/Aqua | ||
| فیزیک زمین و فضا | ||
| مقاله 7، دوره 48، شماره 1، بهار 1401، صفحه 93-111 اصل مقاله (7.64 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jesphys.2021.323427.1007318 | ||
| نویسندگان | ||
| بهروز آباد1؛ برومند صلاحی2؛ کوهزاد رئیسپور* 3؛ مسعود مرادی4 | ||
| 1دانشجوی دکتری، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران | ||
| 2استاد، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران | ||
| 3استادیار، گروه جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران | ||
| 4دانشآموخته دکتری، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران | ||
| چکیده | ||
| دمای سطح زمین (LST) که حاصل اندرکنش جو سطح زمین است، بهدلیل تأثیرپذیری از پوشش سطح زمین، رطوبت خاک، آلبیدو، زبری سطح و اندرکنش این عوامل با هواسپهر، بهخوبی میتواند تغییرات شرایط گرمایی سطح زمین را آشکار کند. در پژوهش حاضر از دادههای LST شبهنگام سنجنده مودیس هر دو ماهواره ترا و آکوا (MOD11C3 & MYD11C3) که از وبگاه http://earthdata.nasa.gov دریافت شد، برای برآورد LST در حوضه آبریز جازموریان طی سالهای 2019-2003 استفاده شد. پس از فراهمسازی دادهها با گامهای زمانی ماهانه و مکانی 5 کیلومتر، محاسبات برروی دو ماتریس ماهانه و فصلی انجام شد و به تهیه خروجیهای آماری- فضایی منطبق با هدف تحقیق، در محیط نرمافزارهای Excel، ENVI و GIS اقدام شد. نتایج نشان داد؛ LST شبهنگام در حوضه آبریز جازموریان، طی دوره آماری مورد مطالعه حدود °C1 افزایش یافتهاست. این افزایش در دمای کمینه بیش از افزایش در دمای بیشینه (افزایش بیشتر دمای دوره سرد سال در مقایسه با دوره گرم سال) بودهاست. توزیع فضایی LST شبهنگام نیز، بیانگر دامنه گستردهای از دماها از °C10- تا°C 35+ است که بیشینه آن در مناطق پست و کمارتفاع مرکزی و جنوبی و کمینه آن در ارتفاعات شمالی حوضه برآورد شد. همچنین برآورد فضایی ناهنجاری LST شبهنگام، ضمن تأیید روند افزایشی LST، بیشترین/کمترین ناهنجاری مثبت LST را بهترتیب در بخشهای مرکزی و غربی/بخشهای شرقی و ارتفاعات شمالی حوضه نشان دادهاست. بهطور کلی مقادیر LST شبهنگام، بهطور محسوسی از سال 2008 بهبعد و بهخصوص در ماههای مربوط به دوره سرد سال روند افزایشی داشتهاست. این شرایط میتواند بهعنوان نمایهای از تغییر اقلیم مورد توجه قرار گرفته و منجر به تغییر برخی از فراسنجهای محیطی از قبیل رطوبت نسبی، تبخیر و تعرق، رطوبت سطح خاک، ماندگاری برف، دمای نقطه شبنم و انرژی بازتابی شبانه شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تحلیل فضایی؛ دمای سطح زمین؛ سنجنده مودیس؛ ناهنجاری دما؛ حوضه آبریز جازموریان | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,262 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,619 |
||