بررسی پتانسیل آلودگی در محدوده معدن مس مزرعه اهر و تعیین منشأ آنها | ||
| محیط شناسی | ||
| مقاله 6، دوره 47، شماره 4، زمستان 1400، صفحه 461-479 اصل مقاله (2.45 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jes.2022.333150.1008243 | ||
| نویسندگان | ||
| عطا الله ندیری* 1؛ زهرا آذری اسکویی1؛ محمدرضا حسین زاده1؛ رضا فدایی دیزناب2؛ سیاوش حاتم زاده3 | ||
| 1گروه علوم زمین، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، ایران | ||
| 2گروه مهندسی محیط زیست، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز، تبریز، ایران | ||
| 3گروه شیمی کاربردی، دانشکده شیمی، دانشگاه تبریز، مدیرعامل معدن مس مزرعه اهر، اهر، ایران | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر بهمنظور بررسی منشأ احتمالی آلودگی حاصل از عناصر کمیاب و تعیین ویژگیهای هیدروشیمیایی منابع آب موجود در محدوده معدن مس مزرعه اهر انجام شد. بهمنظور دستیابی به اهداف پژوهش در منطقه موردمطالعه، اقدام به نمونهبرداری ماهانه از منابع آب منطقه گردید. پارامترهای اندازهگیری شده شامل pH، هدایت الکتریکی، عناصر اصلی، فرعی و کمیاب بود. نتایج حاصل از تجزیه شیمیایی عناصر، غلظت بیشازحد مجاز شرب عناصر کادمیم، سرب و کبالت را نشان داد و همچنین نمودارهای پایپر و استیف وجود دو تیپ بیکربناته و سولفاته آب منطقه را نشان داد که مطابق با سازندها و شرایط زمینشناسی منطقه بود. یافتههای حاصل از آنالیزهای آماری چند متغیره تحلیل عاملی نیز 4 گروه عاملی را در کیفیت منابع آب منطقه معدن مس مزرعه اهر مؤثر نشان دادند. عامل دوم و سوم زمینزاد و عامل اول و چهارم متأثر از هر دو عامل زمینزاد و انسانزاد است. بهطور کل اکثریت عناصر کمیاب موجود در منابع آبی متأثر از سازندها و اندرکنش آب-سنگ است. برای دستهبندی دادههای هیدروشیمیایی از روش خوشهبندی مرتبهای استفاده شد. میزان EC⸲ سولفات و کلسیم در خوشه اول بسیار بیشتر از خوشه دوم بود که نشان از انحلال کانیهای سولفیدی منطقه است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آلودگی منابع آب؛ فلزات کمیاب؛ معدن مس مزرعه؛ آمار چندمتغیره | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,558 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,032 |
||