اثر پوشش و دبی بر الگوی رطوبتی و نگهداشت آب خاک در سامانه آبیاری قطرهای نواری | ||
| تحقیقات آب و خاک ایران | ||
| دوره 54، شماره 2، اردیبهشت 1402، صفحه 337-351 اصل مقاله (1.93 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ijswr.2023.355882.669458 | ||
| نویسندگان | ||
| میلاد پورمنصوری* 1؛ عبدالرحیم هوشمند2؛ سعید برومندنسب3؛ خشایار پیغان4 | ||
| 1گروه آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی آب و محیط زیست، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران. | ||
| 2دانشیار گروه آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی آب و محیط زیست، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران. | ||
| 3استاد گروه آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی آب و محیط زیست، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران. | ||
| 4دانشجوی دکتری، گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران. | ||
| چکیده | ||
| آبیاری قطرهای نواری در صورت طراحی و اجرای صحیح، روشی موثر در افزایش راندمان آبیاری است. تحقیق حاضر به منظور بررسی اثر پوشش پلاستیکی و دبی بر ابعاد الگوی رطوبتی و نگهداشت آب خاک از یک منبع خطی انجام شد. بدین منظور، آزمایشی در قالب طرح آماری بلوکهای کامل تصادفی با چهار تیمار متشکل از دو عامل کاربرد یا عدم کاربرد پوشش و دبی (2 و 4 لیتر بر ساعت) در سه تکرار طراحی شد. این پژوهش در مزرعه دانشکده مهندسی آب و محیطزیست دانشگاه شهید چمران اهواز، در خاکی با بافت لوم رسی سیلتی صورت گرفت. ابعاد الگوی رطوبتی خاک، 24 ساعت پس از پایان آبیاری تعیین گردید. اختلاف رطوبت خاک بین روزهای دوم و چهارم پس از آبیاری بهعنوان معیار نگهداشت آب خاک در نظر گرفته شد. رطوبت خاک پس از گذشت 24 و 72 ساعت از پایان آبیاری، اندازهگیری شد. مطابق نتایج، با کاربرد پوشش عمق، عرض و مساحت خیسشده خاک بهترتیب 59/13، 25/20 و 54/38 درصد نسبت به تیمارهای بدون پوشش افزایش یافتند که این افزایش معنیدار بود. اختلاف رطوبت خاک بین روزهای دوم و چهارم پس از آبیاری، از 96/1 درصد در نوارهای بدون پوشش به 65/0 درصد در نوارهای پوششدار کاهش یافت. با افزایش دبی از 2 به 4 لیتر بر ساعت، عمق خیسشده خاک از 22/27 به 55/23 سانتیمتر کاهش، عرض خیسشده خاک از 72/26 به 88/31 سانتیمتر افزایش و مساحت خیسشده خاک از 17/602 به 28/658 سانتیمترمربع افزایش یافت که در تمامی موارد حاکی از اثر معنیدار افزایش دبی بر این پارامترها میباشد. افزایش دبی سبب افزایش نگهداشت آب خاک گردید اما این اثر معنیدار نبود. کاربرد پوشش، نسبت به افزایش دبی، تاثیر بیشتری بر افزایش ابعاد الگوی رطوبتی و نگهداشت آب خاک داشت. بنابراین، کاربرد پوشش پلاستیکی جهت افزایش راندمان سامانه آبیاری قطرهای، توصیه میشود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آبیاری تحت فشار؛ پوشش پلاستیکی؛ جبهه رطوبتی خاک؛ عرض خیس شده؛ یکنواختی پخش قطرهچکان | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 709 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 528 |
||