تفاوت در آسیبپذیری و بازتولید نابرابری در میان آسیبدیدگان از سیل: مردمنگاری وقایع زندگی سیلزدگان چمشیر در سال ۱۳۹۸ | ||
| توسعه محلی (روستائی-شهری) | ||
| مقاله 2، دوره 16، شماره 2 - شماره پیاپی 31، اسفند 1403، صفحه 287-304 اصل مقاله (1.22 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی : ... (با ذکر دقیق نوع فعالیت علمی) | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jrd.2025.385828.668885 | ||
| نویسنده | ||
| منصور منصوری مقدم* | ||
| گروه مردمشناسی، دانشکدۀ علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه مازندران، مازندران، ایران | ||
| چکیده | ||
| بحرانهای طبیعی مانند سیل نهتنها زیرساختهای فیزیکی و معیشت جوامع محلی را نابود میکنند، بلکه پیامدهای اجتماعی و روانی گستردهای برای افراد و گروهها دارند. این مقاله با بهرهگیری از روش مردمنگاری، به مطالعه و تحلیل سیمای زندگی مردمان سیلزده منطقۀ چمشیر در ایلام میپردازد. یافتهها مفاهیمی همچون بحران اعتماد نهادی و نبود سرمایۀ اجتماعی، رنج اجتماعی و سوگواری جمعی، آسیبپذیری ساختاری و بازتولید نابرابری را بهعنوان ابعاد کلیدی در فهم این بحرانها معرفی میکند. همچنین پیامدهای روانی عبارتاند از: ناامنی وجودی تا هراس موقعیتی، بیخانمانی روانی و بحران هویت اجتماعی، و ناهمگونی تأثیرپذیری و تأثیر بحران بر همبستگی اجتماعی. نتایج این پژوهش نشان میدهند اطلاعرسانی ناقص و متناقض، تجربههای گذشته و عملکرد ضعیف نهادهای مسئول در زمان بحران و ارائۀ خدمات حمایتی مناسب موجب بحران اعتماد نهادی و تشدید ناهمگونی تأثیرپذیری میان گروههای اجتماعی شده است. در این میان، گروههای فقیرتر و آسیبپذیرتر بیشتر تحت تأثیر پیامدهای مخرب قرار گرفتهاند و این مسئله به بازتولید نابرابری اجتماعی انجامیده است. از سوی دیگر، سوگواری جمعی و همبستگی اجتماعی، بهرغم شکنندگی سرمایۀ اجتماعی، بهعنوان مکانیسمهایی برای مواجهه با بحران عمل کردهاند. این مطالعه با ارائۀ یک الگوی نظری مردمشناسی به بررسی چگونگی شکلگیری بیخانمانی روانی و بحران هویت اجتماعی در جوامع آسیبدیده میپردازد و نقش سرمایۀ اجتماعی و اعتماد نهادی را در تسهیل یا دشوارسازی فرایند بازسازی اجتماعی تحلیل میکند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بحران اعتماد نهادی؛ بیخانمانی روانی؛ رنج اجتماعی و سوگواری جمعی؛ سیل سال 1398 روستای چمشیر؛ ناهمگونی تأثیرپذیری | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,227 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 329 |
||