الگوهای رشد شهری و عوامل موثر حاکم بر آن در منطقه کلان شهری تهران | ||
| نشریه هنرهای زیبا: معماری و شهرسازی | ||
| دوره 29، شماره 3، پاییز 1403، صفحه 31-42 اصل مقاله (1.02 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jfaup.2025.340883.672757 | ||
| نویسندگان | ||
| هاشم داداش پور* 1؛ پیمان کرمی2؛ حسین شفیع زاده مقدم3 | ||
| 1استاد گروه برنامه ریزی شهری و منطقه ای، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. | ||
| 2کارشناس ارشد برنامه ریزی منطقه ای، گروه برنامه ریزی شهری و منطقه ای دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس ، تهران، ایران. | ||
| 3دانشیار گروه مهندسی و مدیریت آب ، دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| مناطق کلان شهری ایران به دلیل رشد سریع شهرنشینی الگوهای فضایی متفاوتی را تجربه کرده اند. در این میان، منطقه کلان شهری تهران نیز با رشد زیادی در خود کلان شهر و مناطق پیرامونی آن روبرو شده که به صورتبندی الگوهای فضایی خاصی در آن منجر شده است. از این رو، این مقاله به دنبال بررسی گونه های مختلف الگوهای رشد شهری و عوامل موثر حاکم بر آن است تا فهم بهتری از آن صورت گرفته و مسیر برای برنامه ریزی فضایی پایدار در منطقه باز شود. روش پژوهش کمی است و با استفاده از مدل اسلوث (SLEUTH) و رگرسیون لجستیک الگوی فضایی رشد منطقه کلان شهری تهران و عوامل موثر حاکم بر آن طی سالهای 2000 تا 2020 مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان می دهد که طی دو دهه اخیر مساحت نواحی شهری و زمین های بایر افزایش یافته و زمینهای کشاورزی، مراتع و باغات با کاهش مواجه شده است. الگوهای رشد این منطقه خطی و لبه ای بوده و شبکه راه و شیب از عوامل تاثیرگذار بر این الگوهای فضایی بوده اند. ضرایب گسترش، انتشار و زایش احتمال کمتری را برای مرکز توسعه جدید و رشد خود به خود در منطقه مورد مطالعه نشان میدهد. در تغییرات نواحی ساخته شده فاصله از زمینهای بایر، در تغییرات کاربری کشاورزی فاصله از راههای اصلی و در تغییرات اراضی بایر فاصله از زمینهای کشاورزی بیشترین تأثیرگذاری را داشتهاند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| رشد شهری؛ الگوهای فضایی؛ عوامل رشد؛ مدل SLEUTH؛ منطقه کلان شهری تهران | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 791 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 559 |
||