
تعداد نشریات | 163 |
تعداد شمارهها | 6,824 |
تعداد مقالات | 73,565 |
تعداد مشاهده مقاله | 134,697,722 |
تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 105,220,161 |
تغییرات کربن آلی خاک در عمق و کاربریهای مختلف و تأثیر آن بر برخی ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی خاک | ||
تحقیقات آب و خاک ایران | ||
مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 13 مرداد 1404 اصل مقاله (1.89 M) | ||
نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ijswr.2025.392976.669916 | ||
نویسندگان | ||
عاطفه توکلی* 1؛ احمد گلچین2؛ پرویز کرمی3؛ شهریار صبح زاهدی4 | ||
1گروه علوم و مهندسی خاک-دانشکده کشاورزی- دانشگاه زنجان- زنجان- ایران. | ||
2گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران | ||
3گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران. | ||
4بخش تحقیقات جنگل، مرتع و آبخیزداری، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، | ||
چکیده | ||
تغییر کاربری اراضی جنگلی به زمینهای زراعی بهطور وسیعی در سرتاسر جهان بهدلیل افزایش جمعیت و نیاز غذایی بیشتر رخ میدهد. این پژوهش به بررسی تأثیر این تغییر کاربری بر کربن آلی و سایر ویژگیهای خاک در عمقهای مختلف میپردازد. به این منظور یک آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار در کاربریهای جنگل طبیعی، باغ چای و شالیزار به اجرا درآمد. در هر کاربری از عمقهای 20-0، 40-20، 60-40 ، 80-60 و 100-80 سانتیمتر بهطور جداگانه نمونه برداری انجام شد. نتایج بهدست آمده نشان داد اثرات تغییر کاربری و عمق بر تمامی مشخصههای فیزیکی و شیمیایی خاک در سطح احتمال یک درصد (P≤ 0.01) معنیدار بود. بر اساس نتایج بهدست آمده کاربری باغچای منجر به افزایش مقدار کربن آلی خاک (13/30 درصد)، نیتروژن کل (37/31 درصد)، فسفر (19/2 برابر) و پتاسیم (35/2 برابر) قابل جذب، ظرفیت تبادل کاتیونی(34/28 درصد)، میانگین وزنی قطرخاکدانه (08/12 درصد)، تخلخل (56/15 درصد) و آب قابل دسترس (49/66 درصد) نسبت به کاربری جنگل طبیعی شد و باعث بهبود کیفیت خاک گردید. در مقابل در کاربری شالیزار کاهش مقدار این مشخصهها نسبت به کاربری جنگل طبیعی مشاهده شد. همچنین مشخصههای همچون کربن آلی خاک (64/84 درصد)، نیتروژن کل (33/86 درصد)، ظرفیت تبادل کاتیونی (60/46 درصد)، میانگین وزنی قطر خاکدانه (97/81 درصد)، تخلخل (29/39 درصد) و هدایت هیدرولیکی اشباع (80 درصد) با افزایش عمق کاهش یافتند. نتایج این پژوهش بیانگر این است در صورت تغییر کاربری میتوان با اعمال مدیریت صحیح از کاهش کیفیت خاک جلوگیری نمود. | ||
کلیدواژهها | ||
باغ چای؛ تغییر کاربری؛ جنگل؛ شالیزار؛ کربن آلی | ||
عنوان مقاله [English] | ||
Variations in Soil Organic Carbon Across Different Depths and Land Uses and Their Impact on Selected Physical and Chemical Soil Properties | ||
نویسندگان [English] | ||
Atefeh Tavakoli1؛ Ahmad Golchin2؛ Parviz Karami3؛ Shahriar Sobh Zahedi4 | ||
1Department of Soil Science, Faculty of Agriculture, University of Zanjan, Zanjan, Iran | ||
2Department of Soil Science, Faculty of Agriculture, University of Zanjan, Zanjan, Iran | ||
3. Department Rangeland and Watershed Management, Faculty of Natural Resources, University of Kurdistan, Sanandaj, Iran | ||
4Forest, Rangeland and Watershed Researches Department, Gilan Agricultural and Natural Resources Researches and Education Center, AREEO, Rasht, Iran | ||
چکیده [English] | ||
The widespread conversion of forest lands to agricultural lands, driven by population growth and increasing food demand, has significant implications for soil quality. This study investigates the impact of land-use change on soil organic carbon and other physical and chemical properties across various depths. A factorial experiment was conducted using a randomized complete block design (RCBD) with three replications across natural forest, tea plantation, and paddy field land uses. Soil samples were collected from depths of 0–20, 20–40, 40–60, 60–80, and 80–100 cm.. The results indicated that the effects of land-use change and soil depth on all measured soil properties were statistically significant at the 1% probability level (P ≤ 0.01). The findings revealed that tea plantation land use significantly increased soil organic carbon (by 30.13%), total nitrogen (by 31.37%), available phosphorus (by 2.19 times), available potassium (by 2.35 times), cation exchange capacity (by 28.34%), mean weight diameter of soil aggregates (by 12.08%), porosity (by 15.56%), and plant-available water (by 66.49%) compared to natural forest land, thereby enhancing soil quality. Conversely, paddy field land use led to a decline in these properties relative to natural forest land. Furthermore, with increasing soil depth, there was a reduction in soil organic carbon (by 84.64%), total nitrogen (by 86.33%), cation exchange capacity (by 46.6%), mean weight diameter of soil aggregates (by 81.97%), porosity (by 39.29%), and saturated hydraulic conductivity (by 80%).These results highlight that appropriate management practices can help mitigate soil quality degradation following land-use changes. | ||
کلیدواژهها [English] | ||
Forest, Land use change, Organic Carbon, Paddy field, Tea garden | ||
مراجع | ||
| ||
آمار تعداد مشاهده مقاله: 53 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 42 |