| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,150 |
| تعداد مقالات | 76,904 |
| تعداد مشاهده مقاله | 154,951,918 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 116,927,145 |
تحلیل انتقادی معرفت قدسی و نسبت آن با معنویت در اندیشة سنتگرایانة سید حسین نصر | ||
| مجله علمی " فلسفه دین " | ||
| دوره 22، شماره 3، مهر 1404، صفحه 249-261 اصل مقاله (1.07 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jpht.2025.397474.1006130 | ||
| نویسنده | ||
| علی احمدپور* | ||
| گروه معارف اسلامی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران | ||
| چکیده | ||
| هدف این پژوهش تحلیل انتقادی نسبت میان معنویت و معرفت در اندیشة سید حسین نصر و بررسی موانع تحصیل معرفت قدسی در چارچوب سنتگرایی فلسفی است. نصر با تأکید بر عقل شهودی، بدن معنوی، وحی و عقل قدسی، معرفت را امری قدسی و متعالی میداند که ورای عقلانیت استدلالی و تجربهگرایی مدرن قرار دارد. این پژوهش با روش توصیفیـ تحلیلی و با بازخوانی انتقادی آثار نصر و دیگر متفکران سنتگرا به بررسی مفاهیم محوری همچون مراتب معرفت، وحدت وجود، تأویل هبوط و نقش وحی در ساحت معرفت میپردازد و چالشهای معرفتشناختی این منظومة فکری را تحلیل میکند. یافتهها نشان میدهد اندیشة نصر با مسائلی چون ابهام در تعریف بدن معنوی، کمتوجهی به عقل نقاد و روش تجربی، ناسازگاری با عقلانیت علمی معاصر، نسبیگرایی شهودی، و غفلت از تنوع فرهنگی مواجه است. همچنین موانع درونی مانند تعصب، خرافهگرایی، خودشیفتگی و تقلید نیز از موانع اصلی معرفت قدسیاند. نتیجة پژوهش نشان میدهد بازاندیشی در مبانی معرفت قدسی و گشودن آن به روی اقتضائات فکری عصر جدید، همراه با خودکاوی و پالایش درونی، شرط لازم برای احیای معنویت اصیل و دستیابی به معرفت قدسی در جهان معاصر است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سید حسین نصر؛ سنتگرایی؛ معرفت قدسی؛ معنویت؛ موانع معرفتی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| A Critical Analysis of Sacred Knowledge and Its Relation to Spirituality in the Traditionalist Thought of Seyyed Hossein Nasr | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Ali Ahmadpour | ||
| Department of Islamic Studies, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| The aim of this research is to critically analyze the relationship between spirituality and knowledge in the thought of Seyyed Hossein Nasr and to examine the obstacles to acquiring sacred knowledge within the framework of philosophical traditionalism. By emphasizing intuitive reason, spiritual body, revelation, and sacred reason, Nasr considers knowledge to be a sacred and transcendental matter that lies beyond argumentative rationality and modern empiricism. Using a descriptive-analytical method and by critically rereading the works of Nasr and other traditionalist thinkers, this research examines central concepts such as levels of knowledge, unity of existence, interpretation of descent, and the role of revelation in the field of knowledge, and analyzes the epistemological challenges of this intellectual system. The findings show that Nasr's thought faces issues such as ambiguity in the definition of the spiritual body, lack of attention to critical reason and the empirical method, incompatibility with contemporary scientific rationality, intuitive relativism, and neglect of cultural diversity. Also, internal obstacles such as prejudice, superstition, narcissism, and imitation are also the main obstacles to sacred knowledge. The conclusion of the research shows that rethinking the foundations of sacred knowledge and opening it to the intellectual requirements of the new era, along with self-examination and internal purification, is a necessary condition for the revival of authentic spirituality and the achievement of sacred knowledge in the contemporary world. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Sacred knowledge, Seyyed Hossein Nasr, traditionalism, spirituality, epistemological obstacles | ||
| مراجع | ||
|
اصلان، عدنان (1385). پلورالیسم دینی: کثرت ادیان از نگاه جان هیک و سید حسین نصر. مترجم: انشاءالله رحمتی. تهران: نقش جهان.
پورسینا، زهرا (1381). تأثیر گناه بر معرفت. نامة مفید، ش 30، 125 ـ 144.
ــــــــــــ (1385). تأثیر گناه بر معرفت با تکیه بر آرای آگوستین قدیس. قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.
دانش، جواد (1386). حکمت خالده و وحدت متعالی ادیان، نقد اندیشة سید حسین نصر. معرفت، ش 20، 41 ـ 58.
دینپرست، منوچهر (1383ب). سنجش سخن نصر در معرفت قدسی. راهبرد، ش 33، 207 ـ 230.
ـــــــــــــــــ (۱۳۸۳الف). سید حسین نصر، دلباختة معنویت. تهران: کویر.
سعدی، سعدی شیرازی، مصلحالدین عبدالله (۱۳۷۳). کلیات سعدی. تصحیح: محمدعلی فروغی. تهران: نگاه.
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۳۸۱). کسر أصنام الجاهلیه. تصحیح و تحقیق: محسن جهانگیری. تهران: بنیاد حکمت صدرا.
عارف، رضا (۱۳۹۱). جزم و جمود، تعصب و استدلالناگرایی. معارف، د ۲۴، ش ۳.
قاسمی، اعظم (۱۳۸۷). تحلیل و تبیین معرفت قدسی نزد سید حسین نصر. حکمت معاصر، س 3، ش ۱، ۹۷ ـ ۱۱۷.
قربانی، قدرتالله (۱۳۸۹). نقد و بررسی نظریات امکان علم دینی. رسالة دکتری. دانشگاه علامه طباطبایی.
قمیاویلی، محمد (1396). بررسی و نقد دیدگاههای سید حسین نصر دربارة علم اسلامی. دینپژوهی، ش 6، 187 ـ 210.
ملکیان، مصطفی (1388). ایمان و تعقل: درسگفتارهای فلسفة دین. قم: انتشارات دانشگاه ادیان و مذاهب.
نصر، سیدحسین (۱۳۷۶). جوان مسلمان و دنیای متجدد. مترجم: مرتضی اسعدی. تهران: طرح نو.
ــــــــــــــــ (۱۳۸۰). معرفت و معنویت. مترجم: انشاءالله رحمتی. تهران: سهروردی.
ــــــــــــــــ (۱۳۸۲). نیاز به علم مقدس. مترجم: حسن میانداری. قم: طه.
ــــــــــــــــ (1384). آموزههای صوفیان از دیروز تا امروز. مترجم: حسین حیدری و محمدهادی امینی. تهران: قصیدهسرا.
ــــــــــــــــ (1371). سه حکیم مسلمان (ابن سینا، سهروردی، ابن عربی)، ترجمه احمد آرام، تهران: امیرکبیر.
ــــــــــــــــ (1386). سنت، عقلانیت و دیانت: در گفتوگو با سید حسین نصر. هفت آسمان، س 9، ش 33، 17 ـ 39.
ــــــــــــــــ (۱۳۸۷الف). جهان سنتی ما اخلاقی است: گفتوگو با دکتر سید حسین نصر. مصاحبهکننده: منوچهر دینپرست. آینة خیال، ش ۸، ۲۲ ـ ۲۹.
ــــــــــــــــ (۱۳۸۷ب). انسان و طبیعت: بحران معنوی انسان متجدد. مترجم: عبدالرحیم گواهی. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.
Aref, R. (2012). Dogmatism, fanaticism, and irrationality. Maʿāref, 24(3). (in Persian)
Aslan, A. (2006). Religious pluralism: The multiplicity of religions from the perspective of John Hick and Seyyed Hossein Nasr. Trans. E. Rahmati. Tehran: Naqsh Jahan. (in Persian)
Danesh, J. (2007). Perennial wisdom and the transcendent unity of religions; A critique of Nasr’s thought. Maʿrefat, (20), 41–58. (in Persian)
Dinparast, M. (2004b). An evaluation of Nasr’s views on sacred knowledge. Rahbord, (33), 207–230. (in Persian)
---------------. (2004a). Seyyed Hossein Nasr: A devotee of spirituality. Tehran: Kavir. (in Persian)
Ghasemi, A. (2008). An analysis and interpretation of Nasr’s notion of sacred knowledge. Contemporary Wisdom, 3(1), 97–117. (in Persian)
Malekian, M. (2009). Faith and reason: Lectures on philosophy of religion. Qom: University of Religions and Denominations Press. (in Persian)
Nasr, S. H. (1997). Young Muslim and the modern world. Trans. M. Asadi. Tehran: Tarh-e No. (in Persian)
-------------. (2001). Knowledge and spirituality. Trans. E. Rahmati. Tehran: Sohravardi. (in Persian)
-------------. (2003). The need for sacred science. Trans. H. Miandari. Qom: Taḥa. (in Persian)
-------------. (2005). Teachings of the Sufis from past to present. Trans. H. Heidari & M. H. Amini. Tehran: Qasideh Sara. (in Persian)
-------------. (2007). Tradition, rationality and religion: An interview with Seyyed Hossein Nasr. Haft Āsmān, 9(33), 17–39. (in Persian)
------------. (2008a). Our traditional world is ethical: An interview with Seyyed Hossein Nasr. Interviewed by M. Dinparast. Āyineh Khiyāl, (8), 22–29. (in Persian)
------------. (2008b). Man and nature: The spiritual crisis of modern man. Trans. A. Gavaahi. Tehran: Daftar Nashr-e Farhang-e Eslami. (in Persian)
Poursina, Z. (2002). The effect of sin on knowledge. Name-ye Mofid, (30), 125–144. (in Persian)
-------------. (2006). The effect of sin on knowledge with reference to the views of Saint Augustine. Qom: Research Institute for Islamic Culture and Thought. (in Persian)
Qomi-Oveili, M. (2017). A critique of Nasr’s views on Islamic science. Din-Pazhuhi (Journal of Religious Studies), 6, 187–210. (in Persian)
Sadr al-Din Shirazi, M. b. I. (2002). Kasr Aṣnām al-Jāhiliyya (Ed. & Rev. M. Jahangiri). Tehran: Sadra Islamic Philosophy Foundation. (in Persian)
Saadi (1994). Kulliyāt-e Saadi. Ed. M. A. Foroughi. Tehran: Negah. (in Persian)
Wulff, D. M. (2007). Psychology of religion. Trans. M. Dehqani. Tehran: Roshd. (in Persian)
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 327 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 100 |
||