رسانندگی جوّ و تأثیر جریان الکتریکی جهانی بر الکتریسیته ابرهای لایهای | ||
| فیزیک زمین و فضا | ||
| مقاله 8، دوره 51، شماره 3، پاییز 1404، صفحه 649-663 اصل مقاله (962.22 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jesphys.2025.397565.1007700 | ||
| نویسنده | ||
| جعفر برهانیان* | ||
| گروه فیزیک، دانشکده علوم، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. | ||
| چکیده | ||
| با استفاده از بهروزترین دادهها، آهنگ یونیزاسیون حاصل از مواد رادیواکتیو و پرتوهای کیهانی در جوّ، از سطح زمین تا سطوح تحتانی یونسفر محاسبه شده است. وابستگی آهنگ یونیزاسیون کل به عرضجغرافیایی بررسی شده و سپس با استفاده ازآن و با کمک مدلسازیهای موجود برای آهنگ بازترکیب بین یونها، آهنگ اتصال بین یونها با هواویزها و قطرات و تحرکپذیری یونها، رسانندگی جوّ تعیین و نمایه تغییرات آن بر حسب ارتفاع و عرضجغرافیایی محاسبه شده است. تأثیر ارتفاع، ضخامت ابر و عرضجغرافیایی بر رسانندگی مورد مطالعه قرارگرفته است. یکی از مهمترین اهداف این پژوهش بررسی ایجاد بار فضا در مرزهای بالا و پایین ابرهای لایهای میباشد که برای دستیابی به آن رابطهای برای چگالی بار تعیین و مقدار بار فضا در لبههای فوقانی و تحتانی ابر محاسبه شده است. وابستگی این بار فضا به ارتفاع و ضخامت ابر و همچنین به عرضجغرافیایی مورد کنکاش قرارگرفته است. جدایی بار در داخل ابر لایهای باعث میشود که بتوان یک ممان دوقطبی الکتریکی برای آن تعریف کرد. مقدار ممان دوقطبی بر واحد سطح ابر که به مشخصات ابر وابسته است برای تعدادی از آنها محاسبه شده است. در نهایت با توجه به نتایج بهدست آمده بحث مختصری در مورد اهمیت یافتههای این تحقیق ارائه شده است. حضور بار فضا در داخل ابر معادل با باردار بودن قطرات است که تأثیرات قابلملاحظهای بر خردفیزیک ابر بر جای میگذارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ابرهای لایهای؛ بار فضا؛ توفانهای تندری | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 682 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 441 |
||