ارزیابی کمّی پتانسیل ژئوتوریسمی ژئومورفوسایتها با استفاده از مدلهای کامنسکو و سرانو (مطالعة موردی: استان اردبیل) | ||
| مجله علمی " آمایش سرزمین " | ||
| دوره 17، شماره 2، مهر 1404، صفحه 377-392 اصل مقاله (1.89 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jtcp.2025.402886.670523 | ||
| نویسندگان | ||
| محمدتقی نظری علیداش* 1؛ فریبا اسفندیاری درآباد2؛ فائزه نجفی3 | ||
| 1گروه مدیریت جهانگردی، دانشکدگان فارابی، دانشگاه تهران، قم، ایران | ||
| 2گروه جغرافیای طبیعی، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران | ||
| 3گروه اکوتوریسم، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران | ||
| چکیده | ||
| ژئوتوریسم به عنوان یکی از گرایشهای کلیدی گردشگری پایدار نقشی مهم در حفاظت از میراث ژئومورفولوژیک و ارتقای سواد زمیندانشی جامعه دارد. این پژوهش با هدف ارزیابی کمّی پتانسیل ژئوتوریسمی سه ژئوسایت شاخص استان اردبیل (گردنۀ حیران، دریاچۀ نئور و پل ورگهسران) انجام شده است. دادهها از مطالعات اسنادی، مشاهدات میدانی و تحلیل ثانویه گردآوری شد. برای سنجش توان ژئوتوریستی، از دو الگوی معتبر کامنسکو و سرانوـ گونزالس تروبا بهره گرفته شد. مدل کامنسکو پنج بعد علمی، زیباشناختی، فرهنگی، اقتصادی و مدیریتی را ارزیابی میکند و مدل سرانو بر ارزشهای ذاتیـ علمی، فرهنگی و کاربریـ مدیریتی تمرکز دارد. نتایج نشان میدهد گردنۀ حیران در هر دو مدل بالاترین امتیاز را کسب کرده است (۷۰ در کامنسکو و 9/20 در سرانو)، درحالیکه نئور به واسطۀ محدودیتهای دسترسی و مدیریت کمترین امتیاز را به دست آورده است. همگرایی نتایج دو مدل اعتبار اولویتبندیها را تقویت میکند و مسیر طراحی سیاستهای فضاییـ مدیریتی را روشن میسازد. بر پایۀ یافتهها، توصیه میشود ضمن بهبود زیرساخت و دسترسی، برنامههای تفسیر ژئوتوریستی، مدیریت ظرفیت برد و زونبندی حفاظتیـ عملیاتی بهویژه در نواحی کمامتیازتر تقویت شود تا توسعۀ ژئوتوریسم با ملاحظات پایداری همسو شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اردبیل؛ توسعۀ ژئوتوریسم؛ ژئوسایت؛ ژئومورفوتوریسم؛ گردنۀ حیران؛ نئور؛ ورگهسران | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 317 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 345 |
||