پاسخ مکانیکی ریشههای گونة حرا به تغییر تراکم توده و عمق خاک در سواحل | ||
| نشریه جنگل و فرآورده های چوب | ||
| دوره 78، شماره 3، پاییز 1404، صفحه 223-234 اصل مقاله (1.22 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jfwp.2025.399605.1361 | ||
| نویسندگان | ||
| زهرا کریمی1؛ احسان عبدی* 1؛ آزاده دلجویی2 | ||
| 1گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل، دانشکدة منابع طبیعی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران. | ||
| 2مدرسة جنگلداری، دانشگاه آریزونای شمالی، فلگ استف، آریزونا، آمریکا. | ||
| چکیده | ||
| جنگلهای مانگرو، بهویژه گونة حرا (Avicennia marina)، نقش کلیدی در تثبیت زیستی سواحل و کاهش فرسایش در مناطق جزر و مدی دارند. این پژوهش با هدف بررسی ویژگیهای مکانیکی ریشة این گونه شامل نیروی کششی و مقاومت کششی در دو توده با تراکم متفاوت (متراکم و نیمهمتراکم) و سه عمق مختلف خاک انجام شد. نمونهبرداری از ریشهها به روش هستهبرداری و در اعماق 10–0، 20–10 و 30–20 سانتیمتر صورت گرفت. سپس آزمایشهای مکانیکی با دستگاه یونیورسال بر روی ریشههای با قطرهای مختلف انجام و روابط بین قطر، نیروی کششی و مقاومت کششی با مدل تابع توانی تحلیل گردید. نتایج نشان داد با افزایش قطر ریشه، نیروی کششی بهصورت تابع توانی مثبت افزایش و مقاومت کششی بهصورت تابع توانی منفی کاهش نشان داد. براساس نتایج تحلیل کوواریانس (ANCOVA)، تراکم توده، تأثیر معنیداری بر هر دو شاخص مکانیکی (نیروی کششی 0/003=p و مقاومت کششی 0/018=p ) داشت بهطوریکه ریشههای تودة متراکم مقادیر بالاتری از نیروی کششی و مقاومت کششی از خود نشان دادند. در مقابل، تغییر عمق خاک تأثیر قابل توجهی بر این ویژگیها نداشت که میتواند ناشی از یکنواختی تنشهای محیطی یا سازگاری ساختاری ریشههای حرا در لایههای سطحی باشد. بهطور کلی، یافتهها بیانگر آن است که افزایش تراکم جنگلهای مانگرو، حتی بدون لحاظ کردن تعداد ریشهها، سبب ارتقای مقاومت مکانیکی سیستم ریشهای و بهبود توان تثبیت خاک در زیستگاههای ساحلی میشود. نتایج این تحقیق میتواند بهعنوان مبنای علمی در طراحی و اجرای طرحهای زیستمهندسی برای حفاظت سواحل جنوبی ایران مورد استفاده قرار گیرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تثبیت خاک؛ جزیره قشم؛ زیستمهندسی؛ مقاومت کششی؛ نیروی کششی ریشه | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 264 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 254 |
||