| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,142 |
| تعداد مقالات | 76,877 |
| تعداد مشاهده مقاله | 154,772,680 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 116,764,254 |
تعیین اولویتهای راهبردی در ایجاد واحدهای دامپروری روستایی با هدف توانمندسازی بهرهبرداران مرتعی | ||
| حکمرانی منابع طبیعی | ||
| مقاله 6، دوره 2، شماره 3، مهر 1404، صفحه 321-335 اصل مقاله (881.29 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jnrg.2025.405263.1063 | ||
| نویسندگان | ||
| لیلا عوض پور* 1؛ فرزانه تشتری2 | ||
| 1گروه حکمرانی کشاورزی، آب و محیط زیست، دانشکده حکمرانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 2گروه سیاستگذاری منابع طبیعی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران. | ||
| چکیده | ||
| در مناطق نیمهخشک، مراتع بهعنوان پایه معیشت جوامع روستایی، با چالشهای فزایندهای مانند تغییرات اقلیمی، چرای بیشازحد و نوسانات اقتصادی روبهرو هستند که پایداری اکوسیستم و درآمد خانوارها را تهدید میکند. این پژوهش با هدف تعیین اولویتهای راهبردی برای ایجاد واحدهای دامپروری روستایی بهمنظور توانمندسازی بهرهبرداران مرتع انجام شده است. محدوده جغرافیایی تحقیق، چهار سامان عرفی منتخب در شهرستان مانه و سملقان، استان خراسان شمالی است. برای انجام تحقیق حاضر از دو دسته پرسشنامه استفاده شد؛ دسته اول دامداران محلی که به روش تصادفی در دسترس تعداد 130 نفر مشخص و پرسشنامه مربوطه تکمیل شد. دسته دوم نخبگان و کارشناسان مرتبط با بحث دامداری شهرستان که شامل 20 نفر بودند و به روش تمامشماری انتخاب شدند. برای دستیابی به راهبردهای پایداری در کارکرد تعلیف دام مراتع در منطقه هدف، ابتدا تحلیل SWOT انجام و راهبردهای مرتبط با کسبوکار ذکرشده ارائه شد. در مرحله بعد اولویتبندی راهکارهای استخراجی با استفاده از ماتریس برنامهریزی استراتژیک کمّی (QSPM) انجام شد. یافتهها حاکی از موقعیت محافظهکارانه دامپروری (پرورش بره پرواری) با امتیاز IFE=2/41 (غلبه قوتهایی مانند بازگشت سرمایه کوتاهمدت) و EFE=2/68(برتری فرصتهایی مانند کیفیت علوفه بر تهدیدهای قیمتی) در ماتریسIE است. در QSPM، استراتژیهای برتر شامل بهبود مدیریت پرورش (افزایش آگاهیهای علمی دامداران)، ایجاد شبکه پشتیبان با تجمیع و سهمبری کنار سایر دامداران و تأمین علوفه و فروش دام توسط پشتیبان با کمک کشاورزی قراردادی و اصلاح نژاد دام منطبق بر اقلیم منطقه (ایجاد برههای پرواری با وزنگیری بهتر و ایجاد دوقلوزایی) است. مطابق با پژوهش پیشنهاد میشود که اجرای اصلاح نژاد اقلیمی و مدلهای کشاورزی تلفیقی (مانند کاشت آتریپلکس) برای کاهش ۴۰ درصدی وابستگی به مراتع و برنامههای آموزشی مدون و ایجاد تعاونیهای محلی در راستای توانمندسازی دامداران اجرا شود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بهرهبرداران روستایی؛ توانمندسازی مرتعداران؛ تحلیل SWOT؛ کسبوکار طبیعتمحور؛ ماتریس QSPM | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Determining Strategic Priorities for Establishing Rural Livestock Farming Units to Empower Rangeland Users | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Leila Avazpour1؛ Farzane Tashtari2 | ||
| 1Department of Agricultural, Water and Environment Governance, Faculty of Governance, University of Tehran, Tehran, Iran. | ||
| 2Department of Natural Resources Policy, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Karaj, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| In semi-arid regions, rangelands form the foundation of rural livelihoods but face increasing challenges such as climate change, overgrazing, and economic fluctuations that threaten ecosystem sustainability and household incomes. This study aims to determine strategic priorities for establishing rural livestock units to empower rangeland beneficiaries. The geographical scope includes four selected customary grazing districts in Maneh and Samalqan County, North Khorasan Province. Two sets of questionnaires were used: the first targeted local herders (130 individuals selected through convenience sampling), and the second targeted county-level livestock experts and elites (20 individuals selected through a census approach). To develop sustainability strategies for rangeland livestock grazing, a SWOT analysis was first conducted, followed by the formulation of strategies related to the identified business activity. In the next stage, prioritization of the extracted strategies was performed using the Quantitative Strategic Planning Matrix (QSPM). The findings indicate a conservative position for livestock farming (lamb fattening), with an IFE score of 2.41 (dominance of strengths such as short-term return on investment) and an EFE score of 2.68 (superiority of opportunities such as forage quality over price-related threats) in the IE matrix. In the QSPM, the top strategies include improving breeding management (enhancing herders’ scientific awareness), establishing support networks through aggregation and resource-sharing with other herders, ensuring forage supply and livestock sales through contract farming support, and implementing climate-adapted breed improvement (producing fattening lambs with better weight gain and higher twinning rates). Based on the results, it is recommended to adopt climate-adapted breed improvement and integrated farming models (such as Atriplex cultivation) to reduce rangeland dependency by 40%, alongside structured training programs and the establishment of local cooperatives to empower herders. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Nature-Based Business, QSPM Matrix, Rangeland User Empowerment, Rural Stakeholders, SWOT Analysis | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 138 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 87 |
||