بنیادهای موازنهگرایی در سیاست نگاه به شرق ایران و جایگاه روسیه در آن | ||
| مطالعات اوراسیای مرکزی | ||
| مقاله 9، دوره 18، شماره 2 - شماره پیاپی 37، بهمن 1404، صفحه 199-228 اصل مقاله (1.02 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jcep.2026.395043.450324 | ||
| نویسنده | ||
| فاطمه سلیمانی پورلک* | ||
| استادیار، گروه علوم سیاسی، دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، واحد چالوس، دانشگاه آزاد اسلامی،چالوس، ایران | ||
| چکیده | ||
| رویکرد نگاه به شرق در سیاست خارجی ایران به گسترش روابط با کشورهای تعریفشده در حوزۀ شرق بهویژه قدرتهای نوپدید از جمله روسیه معطوف است. در تحلیلی کلاننگر، موقعیت روسیه بهعنوان قدرت بزرگ در نظام متحول بینالمللی و در تحلیلی میانی، تقابل جمهوری اسلامی با کشورهای غربی، متغیرهای مهمی در تعیین جایگاه روسیه در سیاست نگاه به شرق هستند. در این نوشتار بهدنبال پاسخ این پرسش هستیم که موازنهگرایی در سیاست نگاه به شرق ایران بر چه بنیادهایی استوار بوده و چه تأثیری بر جایگاه روسیه در این سیاست گذاشته است؟ در پاسخ این فرضیه مطرح میشود که موازنهگرایی در سیاست نگاه به شرق ایران بر بنیادهای رقابتی استوار بوده و جایگاه روسیه را تاحد ائتلاف راهبردی و ژئوپلیتیک ارتقا داده است. هدف نوشتار این است که با تبیین جایگاه روسیه در سیاست نگاه به شرق ایران، بهطور ضمنی از نتایج بهدستآمده در وجه تعمیق روابط دوجانبه خوانشی انتقادی داشته باشیم. دستیابی به این هدف بر رویکرد تلفیق سطحهای تحلیل مبتنی است تا در پرتو آن از روش روندپژوهیِ رویدادمحور بهره بگیریم. در این چارچوب روششناسانه، آن دسته رویدادهای سیاست خارجی ایران و روسیه را که نقاطعطف هستند، در ارتباط با یکدیگر در سطحهای تحلیل کلان (تحولات ساختاری نظام بینالملل) و میانی (سیاستگذاری خارجی نسبت به تحولات سیستمی) تبیین میکنیم. یافتههای این نوشتار نشان میدهند که افزایش فشارها (تحریمها) بر ایران سبب شده است، علاوه بر کارکرد ژئوپلیتیکی روسیه، جانمایی ژئواکونومیک آن نیز در دستور کار سیاست نگاه به شرق جای گیرد، اگرچه رهاورد چشمگیری نداشته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| سیاست خارجی؛ موازنهگرایی؛ نگاه به شرق؛ ایران؛ روسیه | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 719 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 386 |
||