بررسی تأثیر هوش مصنوعی (AI) بر دینداری انسان معاصر (در سه حوزة انسانشناسی، ارزششناسی، معرفتشناسی) | ||
| مجله علمی " فلسفه دین " | ||
| دوره 23، شماره 2، تابستان 1405، صفحه 115-130 اصل مقاله (1.8 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jpht.2026.404308.1006152 | ||
| نویسندگان | ||
| علی یوسفی هنومرور* 1؛ علی کربلایی پازوکی2؛ صالح حسن زاده2؛ مجتبی رستمیکیا3 | ||
| 1گروه مدرسی معارف اسلامی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران | ||
| 2گروه معارف اسلامی، دانشکدة الهیات، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران | ||
| 3استادیار حوزه و دانشگاه، قم، ایران | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر به بررسی تأثیر هوش مصنوعی (AI) بر دینداری انسان معاصر در سه حوزة انسانشناسی، ارزششناسی، و معرفتشناختی میپردازد. جامعة آماری شامل سی استاد متخصص در حوزههای هوش مصنوعی و الهیات است که به پرسشهای طراحیشده پاسخ دادهاند. روش پژوهش کمّی با تحلیل محتوای کیفی دادهها و بررسی اسنادی است. یافتهها نشان میدهد نگرش استادان به هوش مصنوعی چندبعدی و متنوع است. از منظر آنان، در حوزة معرفتشناسی دینی، اگرچه هوش مصنوعی در پردازش دادهها توانمند است و دسترسی انسان به منابع دینی را تسهیل میکند، اطلاعات جایگزین معرفت میشود که این امر شکاکیت معرفتی و تغییر مرجع و معیار معرفتی از منابع انسانی و مکتوب به دادههای متکثر ماشینی را به دنبال دارد. از طرفی در حوزة انسانشناسی باور به ظهور ویژگیهایی چون روح و حیات پس از مرگ در هوش مصنوعی با تردید مواجه است و هوش مصنوعی، به واسطة اتکا بر ماشین، بسیاری از مبانی ارزشی و اخلاقی را دستخوش تغییر خواهد کرد. اگرچه پیشرفتهای فناورانه و آثار مثبت هوش مصنوعی در دینداری انسان معاصر مورد تأیید مصاحبهشوندگان است، آنان تأکید دارند که پیامدهای منفی و چالشهای اخلاقی، معرفتشناختی، و انسانشناسی این فناوری نباید مورد غفلت قرار گیرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ارزششناختی؛ انسانشناسی؛ دینداری؛ معرفتشناختی؛ هوش مصنوعی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 395 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 295 |
||