مردانگی گزینشی بهمثابۀ پدیدهای نوظهور در ایران: مطالعهای در مراکز زیبایی شهرستان اراک | ||
| مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران | ||
| مقاله 4، دوره 15، شماره 1، بهار 1405، صفحه 35-50 اصل مقاله (796.93 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jisr.2025.406466.1687 | ||
| نویسندگان | ||
| سید محمد الحسینی* 1؛ محمد رضا انصاری2 | ||
| 1دکتری جامعهشناسی، پژوهشگر اجتماعی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران | ||
| 2دکتری جامعهشناسی، پژوهشگر اجتماعی، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| در بافت درحالگذار ایران از ارزشهای سنتی به مدرن، مراجعۀ فزایندۀ مردان به مراکز زیبایی، بهمثابۀ پدیدهای نوظهور، پرسشهایی اساسی دربارۀ بازتعریف هویت مردانه و تعامل آن با فرهنگ مصرفگرایی معاصر برمیانگیزد. این پژوهش با هدف واکاوی معناسازی مردان از اقدامات زیباییشناختی و تحلیل تنشهای هویتی مرتبط با آن انجام گرفته است. این مطالعۀ کیفی با اتکا به روش نظریۀ زمینهای انجام پذیرفت. دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته با ۲۸ مرد مراجعهکننده به مراکز زیبایی در شهر اراک، مشاهدۀ میدانی و تحلیل محتوای مواد ترویجی این مراکز گردآوری شد. تحلیل دادهها در سه مرحلۀ کدگذاری باز، محوری و انتخابی صورت گرفت. مقولۀ هستهای این پژوهش «مردانگی چانهزنیشده» است که فرایند پویای تعادلجویی مردان را بین هنجارهای سنتی مردانگی (مانند بیاعتنایی به ظاهر) و الزامات مدرن (مانند تلقی جذابیت بهمثابۀ سرمایۀ اجتماعی) نشان میدهد. یافتهها حاکی از آن است که مردان برای کاهش انگ اجتماعی مرتبط با «زنانهپنداری» اقدامات خود، از راهبردهایی مانند «پزشکیسازی زیبایی» (توجیه اقدامات تحت عنوان سلامت یا درمان) و «ترکیب ویژگیهای سنتی و مدرن» بهره میبرند. در این مطالعه همچنین نقش رسانههای دیجیتال در عادیسازی استانداردهای زیبایی مردانه و نیز تفاوتهای طبقاتی در دسترسی به خدمات لوکس، بهعنوان عوامل کلیدی تأثیرگذار بر این فرایند شناسایی شدند. این مطالعه با آشکارسازی تناقضها و سازوکارهای تطبیقی که مردان در مواجهه با انتظارات متضاد بهکار میگیرند، درکی نو از تحول مردانگی در جوامع درحالگذار ارائه میدهد. یافتهها بر ضرورت بازاندیشی در گفتمانهای سیاستگذاری فرهنگی و همچنین طراحی خدمات زیبایی مبتنی بر نیازها و چالشهای ویژۀ مردان تأکید میکنند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ایران؛ فرهنگ مصرفگرایی؛ مراکز زیبایی؛ مردانگی گزینشی؛ نظریۀ زمینهای؛ هویت مردانه | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,240 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 424 |
||