دارویی سازی جامعه: بررسی جامعه شناختی ابعاد دارویی سازی در ایران | ||
| مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران | ||
| مقاله 2، دوره 15، شماره 2، تابستان 1405، صفحه 19-38 اصل مقاله (1.05 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jisr.2025.389820.1581 | ||
| نویسنده | ||
| سیمین کاظمی* | ||
| پزشک، دکترای جامعهشناسی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| دارویی سازی به معنای ترجمه یا تبدیل وضعیت ها، قابلیت ها و ظرفیت های انسانی به فرصت هایی برای مداخله دارویی است. این مطالعه متمرکز بر دارویی سازی جامعه ایران و بررسی روندها و تحولاتی است که به این پدیده شکل داده است. برای این منظور از روش تحلیل محتوای مبتنی بر قیاس استفاده شد، به این معنی که مؤلفه های اصلی داروییسازی بر اساس پژوهشی از سه صاحبنظر جامعه شناسی پزشکی (سایمون ج ویلیامز، پل مارتین و جاناتان گیب)، تعیین شد و بعد داده های جمع آوری شده شامل اسناد، مقالات، گزارش های مرتبط با موضوع مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. هشت بعد جامعه شناختی در دارویی سازی جامعه ایران که شناسایی شدند عبارتند از: فروش بیماری؛ تغییر شکل حکمرانی؛ میانجیگری رسانهها؛ نقش بیماران؛ مصرف برای ارتقاء؛ نوآوری دارویی؛ داروییزدایی مدرن و داروییسازی سنتی و عاملیت پزشکان. شش بعد منطبق بر مطالعه ویلیامز و همکاران و دو بعد دیگر جدید و برآمده از شرایط جامعه ایران هستند. این مطالعه نشان داد چرخش دیدگاه در حوزه سلامت که خود تابع هژمونی اقتصاد بازار آزاد و عقلانیت آن است، راه را برای گسترش بازار دارو بدون ارتباط با نیازهای واقعی جامعه هموار کرده است. با تفوق رویکرد زیست پزشکی و به حاشیه رفتن رویکرد اجتماعی، صنعت دارو رو به گسترش است و نه تنها مشکلات سلامت، بلکه مشکلات فرهنگی و اجتماعی نیز نیازمند راه حل دارویی معرفی می شوند که می توان آن را از بازار دارو به دست آورد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| پزشکیسازی؛ دارویی سازی؛ نظام سلامت | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 243 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 150 |
||