بازاندیشی تعلیل به قاعدة انتظام نوع در فرایند اجتهاد فقیهان شیعه | ||
| مجله علمی "پژوهشهای فقهی" | ||
| دوره 22، شماره 2، تابستان 1405، صفحه 81-91 اصل مقاله (1.46 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jorr.2026.382259.1009641 | ||
| نویسنده | ||
| سید عبدالرحیم حسینی* | ||
| گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکدة الهیّات، دانشکدگان فارابی، دانشگاه تهران، قم، ایران | ||
| چکیده | ||
| اهتمام به حیثیّات احکام نوعی ناظر به حیات انسان در فقه امامیه از مولفه های بنیادین در شکل گیری نظریه های اجتهادشیعی است، آموزه ای که به خصوص در ابواب معاملات، احکام کیفری و مدنی به مثابه اصل متقن و بلامنازع حاکم گردیده اما هرگز به عنوان یک قاعده فقهی مورد توجه قرار بررسی نگردیده است، در این مقاله ضمن بررسی نظریات معتبر وساحت های مرتبط حجیت انتظام نوع به مثابه شاخص تعیین احکام شرعی مدنی پژوهش شده است،از آنجا که در مبانی کلامی شیعی مسئله نظم بخشی به زندگی نوع بشر از مختصات امام معصوم(ع) بر شمرده شده است، پس از تحلیل به عمل آمده نظریه ای تحصیل گردیده که مقتضای آن اثبات تشکیکی بودن انتظام است که مرتبه برتر وکامل آن از مختصات معصومین(ع) و مراتب ضعیف وأضعف آن حسب شرایط و مقتضیات از تکالیف انسان غیر معصوم است، یافته های فقیهان در این زمینه رغم تنیدگی قاعده با مبنای فکری کلامی فقهی محض است.امری که برای شناخت تعلیل مبتنی بر نصوص التفات به آن ضروری می نماید. | ||
| کلیدواژهها | ||
| انتظام نوع؛ تعلیل؛ شریعت؛ طبیعت؛ مدنیّات | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 192 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 203 |
||