بوستانها به مانند آزمایشگاه اجتماعی شهر: پیوند امنیت، غنای فرهنگی و اجتماعپذیری در شکلدهی تجربه مادران و ... | ||
| بررسی مسائل اجتماعی ایران | ||
| دوره 16، شماره 2، اسفند 1404، صفحه 101-119 اصل مقاله (1.1 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ijsp.2026.407304.671362 | ||
| نویسندگان | ||
| موسی عنبری* 1؛ محدثه صیادیان برخوردار2؛ ویدا ایرانپور3 | ||
| 1استاد، گروه آموزشی توسعه اجتماعی دانشگاه تهران | ||
| 2دانشجوی دکتری، گروه آموزشی توسعه اجتماعی دانشگاه تهران | ||
| 3کارشناسی ارشد، گروه آموزشی توسعه اجتماعی دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر با هدف بررسی زمینهها و کارکردهای اجتماعی و فرهنگی بوستانهای مادر و کودک در شهر تهران، و استفاده از روشهای کیفی مبتنی بر مشاهده و مصاحبه نیمهساختاریافته(52 مصاحبه) به درک تجربیات استفادهکنندگان و عوامل مرتبط(مادران، نگهبانان بوستانها، همسایگان محلی و کارشناسان شهرداری) پرداخته است. دادههای بوستانها ابتدا به صورت منفرد مقولهبندی شدهاند؛ سپس برحسب پیوند میان سه مقوله محوری احساس امنیت، غنای فرهنگی و قابلیت اجتماعپذیری، سه دسته بوستان با عنوانهای «بوستان پیشرو» (اجتماعپذیر با معماری اجتماعمحور)، «متوسط»(فراغتپذیر و محلی) و «خاموش»(اجتماعگریز و غیرحساس به فرهنگ) از هم تفکیک شدهاند. براساس یافتهها، در تجربه مادران و بانوان ، امنیت و فرهنگ به اجتماعپذیری و غنیسازی فراغت درپارک کمک بزرگ کردهاند. به عبارت دیگر رویکرد معماری اجتماعمحور بوستانها از طریق تامین امنیت(حضور منظم نگهبان، نصب دوربین در ورودیها و خروجیها)، چیدمان اجتماعی فضا(نحوه نصب نیمکتها، آلاچیقها، میدانهای باز و تعاملی) و وجود امکانات و تجهیزات فرهنگی(فرهنگسرا، فضای ورزشی، کتابخانه، خانه مادر و کودک و...) میزان همگرایی، همنشینی و دورهمیهای مادران را افزایش داده است. به میزانی که مادران از حضور افراد پرخطر و نامتناسب با فضا یعنی معتادان، افراد بیخانمان و ... دچار تشویش بیشتر شدهاند، نگاه بدبینانهتری نسبت به بوستانها داشته اند. یعنی ایشان در اثراین احساس ناامنی، بوستانها را محمل و فضای تعاملات اجتماعی مثبت و سرمایه اجتماعی قلمداد نمیکنند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بوستان مادر و کودک؛ امنیت؛ امکانات فرهنگی؛ اجتماعپذیری؛ تجربه زیسته | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 252 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 195 |
||