پیوندهای مفید
اخبار و اعلانات
آمار
| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,140 |
| تعداد مقالات | 76,863 |
| تعداد مشاهده مقاله | 154,579,599 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 116,610,740 |
دستور تحمیل: نمود و نمود گردانی در زبان فارسی بر اساس رویکرد نقش و ارجاع | ||
| پژوهشهای زبانی | ||
| مقاله 1، دوره 16، شماره 2 - شماره پیاپی 31، اسفند 1404، صفحه 1-36 اصل مقاله (1.42 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jolr.2026.398701.666928 | ||
| نویسندگان | ||
| فائزه اسدی سرمستی1؛ رحمان ویسی حصار* 2 | ||
| 1دانشگاه کردستان، دانشکده زبان و ادبیات، گروه زبان انگلیسی و زبانشناسی، سنندج، ایران | ||
| 2دانشگاه کردستان، دانشکده زبان و ادبیات، گروه زبان انگلیسی و زبانشناسی،سنندج، ایران. | ||
| چکیده | ||
| در این جستار پدیدارهای نمود و تحمیل در زبان فارسی از منظر دستور نقش و ارجاع (ون ولین و فولی،1980؛1984) و رویکرد رودریگز (2014) در سطح محمول و لایه های نحوی هسته، کانون و بند در زبان فارسی بررسی میشود. هدف پژوهش مشخص کردن انواع نمود واژگانی افعال، تعیین عملگرهای مؤثر در ایجاد تحمیل و نمودگردانی و ارائه سلسله مراتب عملگرها در تعیین نمود نهایی جمله بر اساس چارچوب مورد نظر است. روش انجام این پژوهش از نوع توصیفی- تحلیلی بوده و دادههای مورد استفاده در این مقاله به روش میدانی و از مکالمات روزانه، مجلات، روزنامه ها و مصاحبه با گویشور زبان فارسی گردآوری شده است. در این پژوهش ابتدا نمونه هایی از افعال فارسی منطبق با طبقات نمودی متفاوت (ایستا، فعالیتی، تحققی، دستاوردی و لمحه ای در لایه هسته و طبقه افعال فعالیتی-تحققی در لایه کانون) ارائه گردیده، و سپس ویژگی هر یک از طبقات نمودی با به کارگیری آزمون های نحوی-معنایی متفاوت مانند به کارگیری عملگرهای متفاوت دستوری و قیدهای متفاوت در جمله تبیین میشود. در ادامه نقش عملگرهای متفاوتی مانند نمود دستوری ناقص و کامل، عملگر تام، حروف اضافه جهتی، ماهیت ارجاعی اقمار درونی افعال و همچنین نقش انواع قیدها (قید تداومی، قید تکمیلی، قید بسامدی، قید تعیینگر، قید سرعت و پویا) در تحمیل نمودی بررسی شده، و جایگاه آنها در سطوح متفاوت جمله مشخص خواهد شد سپس، انواع نمودگردانی ناشی از باهمآیی طبقات نمودی با عناصر و عملگرهای جمله در قالب فرمول های صوری بازنمایی شده، و جایگاه هر یک از عناصر ذکر شده در لایه های هسته، کانون و بند تعیین میگردد. در نهایت، برای ترتیب و چینش عناصر در هر یک از لایههای هسته، کانون و بند سلسله مراتب خطی و فرافکنی سازهای پیشنهاد میشود. استنتاج پژوهش روشن میسازد که تحمیل میتواند در هر سطحی اعم از هسته، کانون و یا بند رخ دهد که در نتیجۀ آن ماهیت طبقه فعلی تغییر خواهد کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| دستور نقش و ارجاع؛ تحمیل؛ نمودگردانی؛ نمودهای واژگانی؛ طبقات فعلی؛ ساختار لایه ای؛ زبان فارسی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| The Syntax of coercion: Aspect and Aspect shifting in Persian Based on the Role and Reference Grammar | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Faeze Asadi Sarmasti1؛ Rahman Veisi Hasar2 | ||
| 1Master's Degree in Linguistics, Department of English Language and Linguistics, University of Kurdistan,. Sanandaj., Iran | ||
| 2Department of English and Linguistics, Faculty of Language and Literature, University of Kurdistan | ||
| چکیده [English] | ||
| This study investigates the phenomena of aspect and coercion in Persian through the lens of Role and Reference Grammar (Van Valin & Foley, 1980; 1984) and Cortes-Rodriguez’s (2014) approach, focusing on the predicate level and the syntactic layers of nucleus, core, and clause. The study aims to identify aspectual categories of the verbs, determine the operators influencing coercion and aspectual shift, and present a hierarchy of these operators in shaping the final aspectual interpretation of the sentence based on the chosen theoretical framework.The research method is descriptive-analytical, and the data are collected through fieldwork from daily conversations, magazines, newspapers, and interviews with native Persian speakers. First, the paper introduces examples of Persian verbs corresponding to various aspectual classes (states, activities, accomplishments, achievements, and semelfactives at the nucleus layer, and activity-accomplishment classes at the core layer). It then explicates the properties of each class using syntactic-semantic tests, such as the application of different grammatical operators and adverbial modifiers within sentences. The tests are employed to illustrate the aspectual nature of the verbs. Subsequently, the study examines the roles of various operators like perfective and imperfective grammatical aspect, perfect operator, directional prepositions, the referential nature of internal arguments, and different types of adverbs (durative, completive, frequency, delimitative, speed, and dynamic) in aspectual coercion. Next, we try to explain and identity the structural position of each operator within sentence layers. Lastly, the paper represents types of aspectual shifts resulting from the interaction of aspectual classes with sentence elements and operators through formalized formulas, determining the placement of each element within the nucleus, core, and clause layers. To structure and sequence elements across these layers, the paper proposes a linear hierarchy and syntactic projection model. Findings demonstrate that coercion can occur at any level—nucleus, core, or clause—leading to changes in the verb class | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Role and Reference Grammar, Coercion, Aspectual Shift, Lexical Aspect, Verb Classifications, Layered Structure, Persian Language | ||
| مراجع | ||
|
ابوالحسنی چیمه، زهرا. (1390). انواع نمود واژگانی در افعال فارسی. ادب فارسی. 1(6): 101-120.
چراغی، زهرا؛ کریمی دوستان، غلامحسین. (1392). طبقهبندی افعال زبان فارسی بر اساس ساخت رویدادی و نمودی. پژوهشهای زبانی. 4(2): 41-60.
رضایی، والی. (1391). بررسی نحوی و معنایی فعل های ایستا در زبان فارسی. زبانشناسی و گویشهای خراسان. 7: 23-38.
رضایی والی, و مکارمی ژاله. (1400). برهم کنش فعل های لحظه ای و انواع نمود دستوری در زبان فارسی. فصل نامه علمی زبان پژوهی، (40)، 199-225.
رضایی, والی؛ مکارمی، ژاله. (1400). نمود پیشنگر و نوع عمل در زبان فارسی. نشریه پژوهش های زبان شناسی. 13(1): 113-132.
غنچه پور، موسی؛ احمدی پور اناری، زهره. (1399). نمود واژگانی در زبان فارسی: مطالعهای برپایۀ رویکرد سنجهای. مطالعات زبانها و گویشهای غرب ایران. 8 (1): 73-94.
لطفی، یاسر؛ گوهری، حبیب؛ کریمیدوستان، غلامحسین؛ عزیزیفر، اکبر. (1399). مولفههای موثر بر تعیین نوع نمود واژگانی فعل در گویش لکی درهشهر. پژوهش های زبان شناسی. 23(12): 163-188.
لطفی، یاسر؛ کریمی دوستان، غلامحسین؛ گوهری، حبیب. (1400). نمود واژگانی درگویش لکی. جستارهای زبانی. 12(4): 305-344.
مکارمی, ژاله؛ تفکری رضایی، شجاع؛ رضایی، والی. (1399). تعامل افعال ایستا و نمودهای دستوری در زبان فارسی؛ رویکردی نقشگرا. نشریه پژوهش های زبان شناسی, 12(2): 73-96.
نیسانی, مژگان؛ رضایی, والی . (1396). ساخت لایهای قید و ترتیب آن در زبان فارسی. جستارهای زبانی. 8(7), 365-390.
ویسی حصار، رحمان. (1394). زمان و نمود در کردی. مطالعات زبان و گویشهای غرب ایران. 8: 101-124.
ویسی حصار، رحمان. (1396). نمود در کردی: از هستی شناسی تا دستور. 8: 135-158.
ویسی حصار، رحمان. (1397). نمودگردانی در زبان فارسی: رویکردی مشخصه بنیان. پژوهش های زبان شناسی تطبیقی. 8 (15): 135-157.
ویسی حصار، رحمان. (1404). نمود و تحمیل در کردی: از سطح محمول تا لایۀ بند. نشریه پژوهش های زبان شناسی. 17(1): 117-142.
Abolhasani Chimeh, Z. (2011). Types of lexical aspects in Persian verbs. Adab-e Farsi. 1(6): 101–120. [In Persian] Comrie, B. (1976). Aspect: An introduction to the study of verbal aspect and related problems. Cambridge University Press. Croft, W. (2012). Verbs: Aspect and causal structure. Oxford University Press. Cortés-Rodríguez, F. J. (2014). Aspectual features in Role and Reference Grammar: A layered proposal. Revista Española de Lingüística Aplicada/Spanish Journal of Applied Linguistics, 27(1): 23–53. Cheraghi, Z., & Karimi‑Doustan, G. (2014). Classification of Persian verbs based on event and aspectual structure. Journal of Language Research. 4(2): 41–60. [In Persian]. Dowty, D. (1979). Word Meaning and Montague Grammar. Boston and London: D. Reidel Publishing Company. De Swart, H. (1998). Aspect shift and coercion. Natural Language & Linguistic Theory 16(2): 347-385. Foley, W. A., & Van Valin, R. D., Jr. (1984). Functional syntax and universal grammar. Cambridge University Press. Goldberg, A. E. (1995). Constructions: A construction grammar approach to argument structure. University of Chicago Press. Ghonchehpour, S., & Ahmadipour‑Anari, M. (2020). Lexical aspect in Persian: A study based on scalar theory. Studies on Languages and Dialects of Western Iran. 8(1): 73–94. [In Persian]. Pustejovsky, J. (1991). The generative lexicon. Artificial Intelligence. 17: 409–441. Kamp, H., & Reyle, U. (1993). From discourse to logic. Kluwer Academic Publishers. Lotfi, Y., Gowhari, H., Karimi‑Doustan, G., & Azizi‑Far, M. (2020). Lexical features of verb aspects in Laki dialect of Darehshahr. Journal of Linguistic Research. 23(12): 167–187. [In Persian]. Lotfi, Y., Karimi‑Doustan, G., Gowhari, H., & Habib, A. (2021). Lexical aspect in the Laki dialect. Linguistic Essays. 12(4): 305–344. [In Persian]. Michaelis, L. A. (2004). Type shifting in construction grammar: An integrated approach to aspectual coercion. In E. Achard & S. Kemmer (Eds.): Language, culture, and mind (pp. 217–231). CSLI Publications. Makarami, Z., Tafakkori‑Rezaei, S., & Rezaei, V. (2020). Interaction of state verbs and grammatical aspect types in Persian: A functional approach. Journal of Linguistic Research. 12(2): 73–96. [In Persian]. Neisani, M. & Rezai,V. (2017). The Layered Structure of Adverbs and their Orders in Persian. Language Related Research, 8(7), 365-390. [In Persian]. Pavey, E. L. (2010). The structure of language: An introduction to grammatical analysis. Cambridge University Press. Ruppenhofer, J., & Michaelis, L. A. (2001). Beyond alternations: A constructional model of the German applicative pattern. CSLI Publications. Rezaei, V. (2013). A syntactic and semantic investigation of static verbs in Persian. Journal of Linguistics and Khorasan Dialects. 4(7): 23-38. [In Persian]. https://www.magiran.com/p1169790 Rezaei, V., & Makarami, Z. (2021). The interaction of achievement verbs and grammatical aspect in Persian. Journal of Linguistic Research. 13(40): 199–225. [In Persian]. https://doi.org/10.22051/jlr.2021.32975.1919. Rezaei, V., & Makaremi, Z. (2021). Prospective aspect and Aktionsart in Persian. Journal of Researches in Linguistics. 13(1): 113–132. [In Persian]. https://doi.org/10.22108/jrl.2021.130216.1595 Smith, C. S. (1997). The parameter of aspect (Vol. 43). Springer. Talmy, L. (1988). The relation of grammar to cognition. In B. Rudzka-Ostyn (Ed.): Topics in Cognitive Linguistics (pp. 165–205). John Benjamins Publishing. Vendler, Z. (1957). Verbs and times. Philosophical Review. 66: 143–160. Vendler, Z. (1967). Linguistics in philosophy. Ithaca and London: Cornell University Press. Van Valin, R. D., & Foley, W. A. (1980). Role and reference grammar. In Edith Moravcsik and Jessica Wirth (Ed.): Current approaches to syntax (pp. 329–352). Brill. Verkuyl, H. J. (1993). A theory of aspectuality: The interaction between temporal and atemporal structure. Cambridge: Cambridge University Press. Van Valin, R. D., Jr., & LaPolla, R. J. (1997). Syntax: Structure, meaning, and function. Cambridge University Press. Van Valin, R. D., Jr. (2005). Exploring the syntax-semantics interface. Cambridge University Press. Veisi Hasar, Rahman. 2015. Tense and Aspect in Kurdish. Research in Western Iranian Languages and Dialects. 2: 101-124. Veisi Hasar, R. (2017). Aspect in Kurdish: From ontology to syntax. Language Related Research. 8(3): 135–158. [In Pesian]. http://lrr.modares.ac.ir/article-14-11278-en.html Veisi Hasar, R. (2018). Aspect shifting in Persian: A feature-based approach. Journal of Comparative Linguistic Research. 8(15): 135–157. [In Persian]. Veisi, R. (2025). Aspect and coercion in Kurdish: From the predicate level to the clause layer. Journal of Researches in Linguistics. 17(1): 117–142. [In Persian]. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 55 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 18 |
||
سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب