از بدن ناامن تا طرد اجتماعی: مطالعۀ زیستجهان بیماران مبتلا به صرع در یزد | ||
| مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران | ||
| مقاله 8، دوره 15، شماره 2، تابستان 1405، صفحه 145-163 اصل مقاله (978.87 K) | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jisr.2025.399648.1647 | ||
| نویسندگان | ||
| مهناز فرهمند* 1؛ فاطمه دانافر2؛ فضه ابوالحسنی2؛ ایمان میربهبودی3 | ||
| 1گروه جامعه شناسی، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه یزد، یزد، ایران | ||
| 2دکتری جامعه شناسی، گروه جامعه شناسی، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه یزد، یزد، ایران | ||
| 3کارشناسی ارشد، گروه مددکاری اجتماعی، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه یزد، یزد، ایران | ||
| چکیده | ||
| صرع یکی از اختلالات مزمن سیستم عصبی است که علاوه بر بعد پزشکی و زیستی، پیامدهای گستردهای در زندگی روزمره و اجتماعی بیماران دارد. این بیماری نهتنها باعث درد جسمی و اختلال در عملکردهای فردی میشود، بلکه بر سلامت روان، روابط خانوادگی، فعالیتهای اجتماعی، وضعیت اقتصادی و مشارکت بیماران در جامعه نیز تأثیرگذار است. بیماری صرع را میتوان نوعی «تشخیص پزشکی-اجتماعی» دانست که همزمان هم بدن زیستی را درگیر میکند و هم بدن اجتماعی را تحت فشار قرار میدهد. پژوهش حاضر با رویکردی کیفی و با استفاده از روش نظریۀ زمینهای، به بررسی تجربۀ زیستۀ بیماران مبتلا به صرع در شهر یزد پرداخته است. دادهها از طریق مصاحبههای عمیق و نیمهساختاریافته با 14 نفر از بیماران مبتلا به صرع که از طریق پایگاههای سلامت شناسایی شده بودند، جمعآوری شده و با استفاده از سه مرحلۀ کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدهاند. نتایج نشان میدهد که تجربۀ زیستۀ این بیماران در قالب مقولۀ مرکزی «زیستجهان تعلیقی» تعریف میشود. این تجربه تحت تأثیر شرایط علی مانند «بازتولید بحران معنایی» و «استیگمای درونیشده»، شرایط زمینهای مانند «ناامنی بدن» و «فروپاشی نظم عاطفی خانواده» و عوامل مداخلهگر نظیر «تبعیض نهادی»، «فقر ساختاری» و «زیستن در حاشیه» شکل گرفته است. مصاحبهشوندگان در مواجهه با پیامدهای ابتلا به این بیماری، استراتژی «سازگاری رواناجتماعی و معنابخشی به بیماری» و «حصر خودگزین» را برگزیدهاند. یافتهها حاکی از آن است که صرع صرفاً یک بیماری نورولوژیک نیست، بلکه بهعنوان مسئلهای اجتماعیـفرهنگی، نقش مهمی در شکلگیری هویت، کنشگری، کیفیت زندگی و احساس تعلق بیماران ایفا میکند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| استیگمای اجتماعی؛ زیستجهان تعلیقی؛ صرع؛ طرد اجتماعی؛ نظریه زمینهای | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 277 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 45 |
||