مقایسة تکرار بلاغی در غزل انوری و سعدی | ||
| پژوهشنامه نقد ادبی و بلاغت | ||
| دوره 14، شماره 3 - شماره پیاپی 39، پاییز 1404، صفحه 55-76 اصل مقاله (1.11 M) | ||
| نوع مقاله: علمی-پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jlcr.2026.412061.2116 | ||
| نویسندگان | ||
| سعید رحیمی* 1؛ علیرضا امامی2 | ||
| 1استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، مرکز زبانها و زبانشناسی، دانشگاه صنعتی شریف، تهران، ایران. | ||
| 2استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| انوری از جمله شاعران تأثیرگذار در سنت غزل فارسی است؛ تا بدان جا که، میتوان او را یکی از سرمشقهای اصلی سعدی در غزلسرایی شمرد. با بررسی و مقایسة ویژگیهای بلاغی و زبانی غزل انوری و سعدی، میتوان به وجوه این تأثیرگذاری بیشتر پی برد. با تأمل در بلاغت این دو شاعر درمییابیم که یکی از رموز بلاغت ایشان، نحوة کاربرد تکرارهای واژگانی است. به گونهای که تکرار در سخن این دو شاعر جنبهای هنری و تمایزبخش دارد. در این پژوهش سعی شده است که مقایسهای صورت گیرد بین تکرارهای بلاغی انوری و سعدی تا از این رهگذر بتوان با دیدی دقیقتر به تطور بلاغی غزل فارسی در میان مناسبات شاعرانة انوری و سعدی پرداخت. بدین منظور ابتدا تلاش شد که تعریفی از تکرار بهعنوان صنعتی بلاغی در چهارچوب این پژوهش ارائه شود. پس از آن، به اقسام تکرار بلاغی در غزل انوری پرداخته شد و با دستهبندی شیوههای هنری تکرارهای او در ده دسته، به مقایسة این موضوع در بلاغت غزل انوری و سعدی پرداخته شد. از جملة نتایج این پژوهش یکی این است که تکرار در شعر انوری، همانند سعدی، بسامد بالا و تعیینکنندهای دارد اما میزان علاقة انوری به تکرار واژگانی ساده اندکی بیش از سعدی تشخیص داده شد اما سعدی در میزان کاربرد تکرارهای بلاغی نسبت به انوری اندکی برتری دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| انوری؛ سعدی؛ غزل؛ تکرار؛ بلاغت | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 105 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 76 |
||