تأثیر شاخصسازها بر بازار سهام: رویکرد حمایتی از آن‌ها تا چه حدودی منجر به تثبیت کل بازار سرمایه می‌شود؟ | ||
| فصلنامه تحقیقات اقتصادی | ||
| دوره 61، شماره 3 - شماره پیاپی 156، پاییز 1405، صفحه 488-521 اصل مقاله (1.68 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jte.2026.400465.1009027 | ||
| نویسندگان | ||
| محسن بهزادی صوفیانی* 1؛ محمد شهبازی2 | ||
| 1دانشکده اقتصاد، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 2دانشکده مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| شاخص کل بورس میانگین وزنی وابسته به ارزش بازار هر شرکت بوده و از آن به عنوان نمود کلی بازار یاد می‌شود. از طرفی، شاخص هم‌وزن به عنوان انعکاس کلیت بازار سرمایه بدون احتساب وزن ارزش برای تمامی ناشران مطرح می‌شود که می‌تواند روندی موافق یا مخالف با شاخص کل داشته باشد. با عنایت به اهمیت تأثیر سهام شرکت‌های بزرگ بر روند بازار در سال‌های اخیر، پژوهش حاضر به دنبال بررسی تأثیرپذیری بازار سرمایه از شرکت‌های بزرگ و شاخص‌ساز بوده و در این راستا، اثر شاخص 30 شرکت بزرگ را به عنوان نماینده شاخصسازها، بر دو شاخص کل و هم‌وزن، با کنترل متغیرهای ارزش معاملات، نرخ ارز و نرخ بهره می‌سنجد. بر همین مبنا، داده‌های روزانه در بازه زمانی 01/08/1399 الی 01/03/1404 و دو رویکرد حداقل مربعات معمولی و رگرسیون آستانه‌ای با استفاده از تفاضل اول متغیرها مدنظر قرار گرفته‌اند. بر اساس یافته‌ها، در رویکرد اول، شاخص 30 شرکت بزرگ مطابق انتظار تأثیری مثبت و معنادار بر شاخص کل داشته و بخش قابل توجهی از رفتار آن را توضیح می‌دهد. تأثیر شاخصسازها بر شاخص هم‌وزن نیز مثبت بوده ولی ضریب آن نشان از تأثیر به مراتب ضعیف‌تر داشته که حدود 25 درصد تأثیر آن بر شاخص کل است. در رویکرد دوم و پس از انتخاب متغیر رشد نرخ ارز به عنوان متغیر انتقال وتعیین حد آستانه برای دو رژیم رشد ارزی و کاهش آن، ضریب شاخصسازها بر شاخص کل در رژیم‌های پایین حدود 5/3 برابر ضریب آن بر شاخص هم‌وزن بوده اما در رژیم بالا، ضریب شاخص‌ساز بر شاخص کل نصف الگوی دیگر است. به عبارتی، ضمن تسلط بالای شاخصسازها بر روند شاخص کل، تعمیم این حمایت به کل بازار طبق یافته‌های این تحقیق و به تبع آن کارایی سیاست حمایت از شاخص‌ساز جهت تثبیت کل بازار سرمایه با رجوع به الگوسازی پژوهش حاضر رد می‌شود. در پنج سال اخیر، رویکرد حمایت از شاخصسازها منجر به افزایش قابل توجه بازدهی برخی سهم‌ها شده اما انعکاس آن در کلیت بازار مشهود نیست که تداوم این رویکرد با توجه به پیش‌بینی بخش حقیقی اقتصاد، می‌تواند آثار منفی بر سهام شرکت‌های کوچک‌تر را تشدید سازد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| بازار سرمایه؛ سهام شاخصسازها؛ شاخص بورس؛ شاخص هم‌وزن | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 196 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 58 |
||