واکاوی ابعاد تعامل و اصل تجربۀ انسان با چت‌بات فارسی هوش مصنوعی | ||
| فصل‌نامه پژوهش‌های کاربردی روانشناختی | ||
| مقاله 6، دوره 17، شماره 3، پاییز 1405، صفحه 97-117 اصل مقاله (762.69 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/japr.2026.398720.645382 | ||
| نویسندگان | ||
| فاطمه اسعد1؛ هادی بهرامی احسان* 2؛ عباس رحیمی نژاد1 | ||
| 1گروه روان‌شناسی بالینی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 2استاد، گروه روان‌شناسی بالینی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| هدف پژوهش حاضر تبیین ویژگی‌های تجربه‌ای انسان در تعامل با پدیدۀ نوظهور چت‌بات فارسی هوش مصنوعی و واکاوی ابعاد گستردۀ این تعامل بود. در این مطالعه که با رویکرد کیفی و مبتنی بر نظریۀ داده‌بنیاد انجام شد، به تحلیل عمیق تجربه و ادراک مخاطبان چت‌بات روان‌شناس فارسی مانا پرداخته شد. جامعۀ مورد مطالعه شامل داوطلبانی در بازۀ سنی ۲۰ تا ۳۸ بودند. مشارکت‌کنندگان به روش نمونه‌گیری هدفمند و مبتنی بر الگوی نمونه‌برداری نظری داده‌بنیاد، از طریق فراخوان در گروه‌های دانشجویی در شبکه‌های اجتماعی استان تهران انتخاب شدند. با تکیه به نظریۀ داده‌بنیاد، تعداد مشارکت‌کنندگان با 16 نفر به اشباع رسید. برای جمع‌آوری داده‌ها، طی سال‌های 1403 تا 1404 از مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافتۀ حضوری استفاده شد و کدگذاری براساس راهبرد اشتراوس و کوربین طی سه مرحلۀ کدگذاری باز، محوری و انتخابی صورت گرفت. دو مضمون اصلی قضاوت عملکردی و درک روانی-اجتماعی شرکت‌کنندگان از هوش مصنوعی درمانگر، به همراه مقوله‌ها و زیرمقوله‌های خاص آن به‌دست آمد. این دو مضمون اصلی، نخست قضاوت عملکردی شرکت‌کنندگان بود که به ارزیابی از قابلیت‌های ساختاری و فنی هوش مصنوعی، ساختار نظم و گفتگو و نارسایی‌ها در ارائۀ راهکارها و تحلیل مشکلات اشاره دارد. محور دوم درک روانی-اجتماعی بود که در آن، شرکت‌کنندگان به برداشت از نقش اجتماعی و شناختی هوش مصنوعی، دوگانگی ادراک از عملکرد و پویایی بازخورد در تعامل با هوش مصنوعی پرداختند. با توجه به نتایج، تجربۀ مشارکت‌کنندگان محصول فرایندی پویا و کنش متقابل میان انتظارات پیشین، برداشت از نقش شبه‌درمانی، کیفیت رابطۀ هیجانی و ارزیابی مستمر عملکرد سیستم است. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| چت‌بات فارسی؛ تجربۀ کاربر؛ تعامل انسان و هوش مصنوعی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 293 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 124 |
||