اعتبار و آثار قراردادهای پنهانی در حقوق جدید فرانسه و بازخوانی معاملات پوششی در حقوق ایران با تأکید بر نظریۀ قابلیت استناد | ||
| مطالعات حقوق تطبیقی | ||
| دوره 17، شماره 1 - شماره پیاپی 33، شهریور 1405، صفحه 379-401 اصل مقاله (570.32 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jcl.2026.410263.634864 | ||
| نویسنده | ||
| مصطفی هراتی* | ||
| استادیار، دانشکده حقوق، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران | ||
| چکیده | ||
| قراردادهای پنهانی ازجمله نهادهای مهم حقوق قراردادها هستند که در نقطۀ تلاقی ارادۀ واقعی متعاقدان، اصل نسبی بودن قراردادها و حمایت از اشخاص ثالث قرار میگیرند. اصلاحات سال ۲۰۱۶ حقوق تعهدات فرانسه، با تصویب مواد ۱۲۰۱ و ۱۲۰۲ قانون مدنی، برای نخستین بار چارچوبی روشن و منسجم برای تحلیل اعتبار و آثار این قراردادها ارائه کرده و میان اعتبار قرارداد پنهانی در روابط طرفین و قابلیت استناد آن نسبت به اشخاص ثالث تفکیکی بنیادین برقرار ساخته است. مطابق این رویکرد، قرارداد پنهانی اصولاً در میان طرفین، معتبر و لازمالاجرا است، اما در برابر اشخاص ثالث، غیرقابل استناد تلقی میشود؛ هرچند ثالث میتواند در صورت اقتضا، به نفع خود به آن استناد کند. بطلان قرارداد پنهانی در حقوق فرانسه نیز صرفاً به موارد استثنایی و مصرح قانونی محدود شده است. در مقابل، حقوق ایران اگرچه در عمل با پدیدهای مشابه تحت عنوان معاملات پوششی مواجه است، اما فاقد چارچوب نظری روشنی برای تفکیک میان اعتبار معاملۀ واقعی و آثار آن نسبت به اشخاص ثالث است. نگارندۀ این مقاله با رویکردی تطبیقی و با بهرهگیری از نظریۀ قابلیت استناد در دکترین جدید فرانسه، میکوشد نشان دهد که بسیاری از مسائل عملی حقوق ایران در این حوزه، نه از طریق توسل گسترده به بطلان، بلکه با پذیرش مفهوم استنادناپذیریِ معاملۀ پنهانی به زیان اشخاص ثالث، قابل تحلیل و حل است | ||
| کلیدواژهها | ||
| اصطلاح یک؛ تعادل قرارداد؛ اصطلاح دو؛ ریسک قراردادی؛ اصطلاح سه؛ عدم قابلیت استناد؛ اصطلاح چهار؛ قرارداد پنهانی؛ اصطلاح پنج؛ قرارداد ظاهری؛ اصطلاح ششم؛ معاملۀ پوششی. | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 35 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 14 |
||