زیست همزمان عناصر غیرهمزمان: خوانشی نشانه‌شناختی پست‌مدرن از سینمای شهرام مکری | ||
| نشریه هنرهای زیبا: هنرهای نمایشی و موسیقی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از 28 شهریور 1405 اصل مقاله (1.51 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jfadram.2026.416038.616255 | ||
| نویسندگان | ||
| احمدرضا اصغرپورماسوله* 1؛ حدا داوری2 | ||
| 1گروه جامعه شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه بین المللی امام خمینی | ||
| 2فارغ التحصیل دکترای جامعه شناسی | ||
| چکیده | ||
| سینمای پست‌مدرن در ایران پدیده‌ای نوظهور و کم‌پژوهش است که بررسی آن می‌تواند میزان نفوذ گفتمان پست‌مدرنیسم در فرهنگ و جامعه ایران و مؤلفه‌های برجسته آن در سینما را آشکار سازد. پژوهش‌های پیشین عمدتاً به شناسایی مؤلفه‌های پست‌مدرنیسم در سینمای ایران به‌طور کلی پرداخته‌اند؛ این پژوهش در پی صورت‌بندی خاصی از پست‌مدرنیسم در سینمای شهرام مکری، به‌مثابه کارگردانی مؤلف، است. پرسش اصلی پژوهش این است که مؤلفه‌های پست‌مدرنیسم چگونه و در چه سطوحی در سینمای مکری بازنمایی شده‌اند. برای پاسخ، سه فیلم «ماهی و گربه»، «هجوم» و «جنایت بی‌دقت» با روش نشانه‌شناسی جان فیسک و در سه سطح رمزگان اجتماعی، بازنمودی و ایدئولوژیک تحلیل شده‌اند. در رمزگان اجتماعی ویژگی‌های ظاهری، در رمزگان بازنمودی یا فنی قدرت آفرینندگی مؤلف در روایت، شخصیت‌پردازی و قاب‌بندی و در رمزگان ایدئولوژیک چگونگی انسجام این عناصر و تولید معانی سازگار بررسی شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد درهم‌شکستن مرزهای زمانی، بینامتنیت گسترده، سینمای فیگورال، مرکززدایی از سوژه و غیاب فراروایت در هر سه فیلم به‌صورت منسجم حضور دارند. همچنین برخلاف نمونه‌های غربی، این آثار دارای وجه تاریخی و سیاسی پررنگی هستند؛ بااین‌حال، محدود ماندن آن‌ها به مخاطبان خاص‌پسند نشان می‌دهد گفتمان پست‌مدرنیسم هنوز به گفتمان غالب سینمای ایران تبدیل نشده است. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| پست‌مدرنیسم؛ نشانه‌شناسی؛ جان فیسک؛ بازنمایی؛ زمان‌مندی؛ سینمای ایران | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 79 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 56 |
||