رأی مختلط: گفتمانی نوین در حقوق دعاوی | ||
| مطالعات حقوق خصوصی | ||
| دوره 56، شماره 2، تابستان 1405، صفحه 309-332 اصل مقاله (1.13 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jlq.2026.396271.1008002 | ||
| نویسنده | ||
| سید رسول میرنژاد بروجنی* | ||
| دکتری حقوق خصوصی دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| سخن گفتن از کشف یا ایجاد راهی تازه در رسیدگی به دعاوی در رویۀ قضایی، فرایندی چالش‌برانگیز است و با مقاومتی سرسختانه روبه‌رو خواهد شد. با این حال، اگر پذیرفته شود که رهیافت بنیادین حقوق آیینی، ساده‌سازی دستیابی به احقاق حق ماهوی خواهد بود، تلاش در این زمینه توجیه‌پذیر می‌نماید. بدین سان، «رأی مختلط» بر بنیاد همین پشتوانۀ فکری در این مقاله پیشنهاد و واکاوی قرار می‌شود. گفتمانی که در جهت پاسداشت ارادۀ ضمنی طرفین دادرسی مبنی اینکه رأی دادگاه یک بار و برای همیشه اختلاف حقوقی را پایان دهد و نه اینکه خودِ آن، آغازی برای راه‌اندازی دعاوی دیگر باشد، پای پیش نهاده است. آرمان ارزشمندی که هم از یک سو، اثری جدی بر کاهش اطالة دادرسی و فراوانی ورودی پرونده‌های حقوقی که صرفه‌جویی در وقت و هزینه‌های اقتصادی دعوا را در دِل خود دارد و هم از سوی دیگر، در افزایش اعتماد عمومی به دستگاه قضایی و اطمینان از کارایی رأی دادگاه را خواهد داشت. به هر روی، «رأی مختلط یا ترکیبی» همان‌گونه که از نامش پیداست، آمیزه‌ای از «حکم و قرار» است. این مفهوم، پاسخی منطقی، ضروری و البته هماهنگ با فهم عرفی دربارۀ دعاوی می‌دهد که در آنها، دادرس باید هم افزون بر تشخیص یا تمییز حق، دربارة میزان آن حق یا تعهدی که طرف مقابل در پرداخت مبلغی که قابلیت استمرار تا زمان اجرای حکم یا قیمت روز را خواهد داشت، تصمیم بگیرد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| اجرای احکام؛ اصل تناظر؛ حکم و قرار؛ کارشناسی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 70 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 65 |
||