کارکردهای «عقل» در نهج البلاغه | ||
| پژوهش های قرآن و حدیث | ||
| مقاله 8، دوره 50، شماره 2، اسفند 1396، صفحه 315-337 اصل مقاله (257.07 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jqst.2018.239034.668897 | ||
| نویسندگان | ||
| مجید معارف1؛ مرتضی قاسمی حامد* 2 | ||
| 1استاد گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه تهران | ||
| 2دانشجوی دکتری گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه مذاهب اسلامی | ||
| چکیده | ||
| در نهجالبلاغه مردم به تعقل دعوت شدهاند و نقشها و کارکردهایی برای عقل ترسیم شده است، اما این موارد به صراحت بیان نشده و در فحوای کلام امام علی(ع) قرار دارند. کارکردهای عقل در نهجالبلاغه بر دو نوع است؛ یکی نظری که باعث ارتقای سطح معرفتی انسان میشود و دیگری عملی که باعث رشد جامعه خواهد شد. این نوشتار با روش توصیفی ـ تحلیلی به استخراج کارکردهای عقل و نظام بخشیدن به آنها در چهار محور میپردازد: ارتباط انسان با خدا، یعنی کاربرد عقل برای شناخت خدا و دستوراتش و زمینهسازی برای ارتباط با او؛ ارتباط انسان با خود، یعنی کاربرد عقل برای شناخت اعمال خوب و بد و راهنمایی انسان برای شناخت وظایف خود در دنیا و دوری از انحرافها؛ ارتباط انسان با دیگران، یعنی کاربرد عقل در انجام برخی امور اجتماعی که لازمۀ آنها برخورداری از عقل است، به جهت فراهم نمودن شرایط رشد جامعه؛ ارتباط انسان با طبیعت و جهان، یعنی کاربرد عقل برای شناخت انسان از دنیا به منظور پی بردن به قدرت خدا گرچه عقل انسان در ارتباط با خدا و طبیعت با محدودیتهایی مواجه است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| عقل؛ کارکردهای عقل؛ نهجالبلاغه | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 3,472 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,763 |
||