مدیریت تقاضای مصرف آب با رویکرد اقتصادی در شمال استان سیستان و بلوچستان | ||
| مجله اکوهیدرولوژی | ||
| مقاله 24، دوره 5، شماره 3، پاییز 1397، صفحه 1037-1049 اصل مقاله (718.23 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ije.2018.248647.797 | ||
| نویسندگان | ||
| جواد شهرکی* 1؛ علی رهنما2؛ حمیده خاکسار آستانه3 | ||
| 1دانشیار دانشکدۀ علوم زیستمحیطی و کشاورزی پایدار، دانشگاه سیستان و بلوچستان | ||
| 2دانشجوی دکتری اقتصاد کشاورزی، دانشکدۀ علوم زیست محیطی و کشاورزی پایدار، دانشگاه سیستان و بلوچستان | ||
| 3هیئت علمی گروه اقتصاد گردشگری جهاد دانشگاهی خراسان رضوی | ||
| چکیده | ||
| در کشورهای کمآب مانند ایران، توجه به تمامی منابع آبی اهمیت زیادی دارد و این امر در قالب مدیریت یکپارچۀ منابع آبی قابل اجرا خواهد بود. مطالعۀ حاضر عوامل مؤثر بر تقاضای آب در مصارف کشاورزی و خانگی و میزان تقاضای آب و کششهای درآمدی و قیمتی در بخش خانگی در شمال استان سیستان و بلوچستان را بررسی کرده است. به این منظور، در بخش خانگی از تابع مطلوبیت استونـ گری استفاده شده و در بخش کشاورزی با بهکارگیری مدل لاجیت، عوامل کمی و کیفی مؤثر بر مدیریت بهینۀ منابع آب بررسی شده است. تخمین ضرایب تابع تقاضای خانگی برای آب آشامیدنی در شهرستانهای زابل و زهک نشان داد اگر در هر ماه یک نفر به جمعیت شهر اضافه شود، به متوسط ماهانۀ مصرف سرانۀ خانگی آب 00079/0 مترمکعب افزوده میشود. همچنین، اگر به صورت ماهانه یک ریال به قیمت واقعی آب اضافه (کم) شود، متوسط ماهانۀ مصرف سرانۀ خانگی آب 54/2 مترمکعب کاهش (افزایش) مییابد و اگر در هر ماه یک درجۀ سانتیگراد متوسط کمترین دمای روزانه افزایش (کاهش) یابد، متوسط ماهانۀ مصرف سرانۀ خانگی آب 306/0 مترمکعب افزایش (کاهش) مییابد. همچنین، تقاضای سرانه در حالت کلی برابر 5/61 مترمکعب در سال و اضافۀ مصرف سرانه در این حالت 8/26 مترمکعب است. همچنین، کششهای قیمتی و درآمدی تقاضای خانگی آب در این حالت بهترتیب برابر با 282/0 و 373/0 هستند که نشاندهندۀ کمکشش بودن تقاضای آب نسبت به قیمت است. کشش درآمدی نیز کمتر از یک بوده و بیانکنندۀ ضروریبودن کالای آب است. نتایج تخمین مدل مصرف بهینۀ آب کشاورزی نیز نشان داد بیشترین تأثیر مربوط به متغیر سابقه و تجربۀ کاری است و سپس بهترتیب متغیرهای استفاده از کودها و سموم شیمیایی، نوع کانالهای ارتباطی، روش آبیاری، آموزش و سطح تحصیلات بیشترین تأثیر را در استفادۀ بهینه از منابع آب کشاورزی دارند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تابع مطلوبیت استون- گری؛ شمال سیستان و بلوچستان؛ مدل لاجیت؛ مدیریت تقاضای مصرف آب | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 893 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 593 |
||