تغییرات حجم ذخیره و بهره برداری از آبخوان های دشت های شرق استان کردستان | ||
| مجله اکوهیدرولوژی | ||
| مقاله 6، دوره 8، شماره 1، بهار 1400، صفحه 57-72 اصل مقاله (1.97 M) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ije.2021.307139.1360 | ||
| نویسندگان | ||
| مطلب بایزیدی* 1؛ مهری کاکی2 | ||
| 1استادیار، گروه مهندسی آب، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، ایران | ||
| 2دانشآموختۀ کارشناسی ارشد مهندسی آب، گروه مهندسی آب، دانشکدۀ کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تبریز، ایران | ||
| چکیده | ||
| در گذشته، به دلیل عدم توسعۀ تکنولوژی، بهرهبرداری از سفرههای زیرزمینی بهصورت محدودی انجام میگرفت. اما در سه دهۀ اخیر، روش تخلیۀ سفره بهتدریج تغییر کرده و استفاده از سیستمهای برداشت جدید مانند چاههای عمیق و نیمهعمیق متداول شده است. با استفاده از این چاهها، تخلیۀ آب زیرزمینی بدون توجه به میزان تغذیۀ آن، افزایش یافته و در نتیجه، سطح آب زیرزمینی سیر نزولی داشته است. در پژوهش حاضر وضعیت بهرهبرداری، تغییرات حجم ذخیره و حجم مخزن آبخوانهای ممنوعۀ قروه، دهگلان و چهاردولی در استان کردستان تا انتهای سال آبی 1396ـ 1397 بررسی شد. بر این اساس، نقشههای همضخامت اشباع، همعمق، ایزوپیز و همجهت جریان آب زیرزمینی در آبخوانها در محیط ArcGIS تهیه شد. سپس، سطح تأثیر هر چاه از طریق پلیگونبندی تیسن محاسبه شد. سپس، با میانگینگیری وزنی، ارتفاع پیزومتری آبخوانها در سالهای مختلف محاسبه شده و نمودار هیدروگراف واحد آنها ترسیم شد. از بررسی هیدروگراف واحد دشتهای شرق استان کردستان طی دورۀ 31 ساله (1366-1397) مشخص شد که سطح آب زیرزمینی روند نزولی دارد و با محاسبۀ بیلان آب زیرزمینی آبخوانها، کسری تجمعی مخازن آبخوانهای قروه، دهگلان و چهاردولی طی این دوره بهترتیب 2، 4/17 و 98/2 میلیون مترمکعب بوده و بیلان منفی است. بهطور کلی، دشتهای شرق استان کردستان با وجود اینکه جزء مناطق ممنوعه است و باید به این منظور تلاش بیشتری از سوی بهرهبرداران بهخصوص کشاورزان صورت گیرد، اما مخازن این دشتها با میزان کسری تجمعی 2/22 میلیون مترمکعب همراه است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| آبخوان؛ تراز آب زیرزمینی؛ کسری حجم مخزن؛ هیدروگراف واحد | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,214 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 907 |
||