پیشنگری بارشهای فرین در ایران بر اساس رویکرد همادی مدلهای CMIP6 در آینده نزدیک (2050-2026) با وزندهی مبتنیبر رتبه | ||
| فیزیک زمین و فضا | ||
| مقاله 12، دوره 49، شماره 3، پاییز 1402، صفحه 727-746 اصل مقاله (2.37 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jesphys.2023.351711.1007476 | ||
| نویسندگان | ||
| سکینه خان سالاری* ؛ سیده عاطفه محمدی | ||
| پژوهشگاه هواشناسی و علوم جو، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| در این مطالعه پیشنگری چهار شاخص بارش فرین (R95p، R95d، AEPI و R95pT) بر روی کشور ایران، با استفاده از دوره مرجع 2014-1990 بر اساس رویکرد مجموعه چندمدلی و روش وزندهی مبتنیبر رتبه با کاربست پنج مدل از مدلهای CMIP6 انجام شد. وزن هر مدل بسته به مهارت شبیهسازی تاریخی آن محاسبه و سپس، گروههای وزندار و بدون وزن برای پیشنگریهای آینده استفاده شدند. نتایج بررسی مهارت نشان میدهد که مدل MPI-ESM1-2-HR با MR_taylor برابر با 5/0 و با MR_IVS برابر با 6/0 بهترتیب دومین و اولین مدل مناسب در بین پنج مدل منتخب برای شبیهسازی الگوهای فضایی و زمانی شاخصهای بارش فرین است. بنابراین تفکیک افقی مدل تنها عامل تعیینکننده مهارت مدل در شبیهسازی نیست و بهبود در فرایندهای فیزیکی نیز مورد نیاز است. نتایج نشان میدهد احتمال اینکه کل بارش فرین (R95p) و شدت مطلق بارش فرین (AEPI) در منطقه مورد مطالعه، در دوره 2050-2026 تحت چهار سناریوی SSP1-2.6، SSP2-4.5، SSP3-7.0 و SSP5-8.5 بیش از صفر باشد، در کل کشور بزرگتر از 5/0 است. با توجه به مقدار میانه نزدیک به صفر و یا حتی منفی شاخص فرین R95d، تقدم افزایش مقدار بارش فرین بر تعداد روزهای رخداد استنباط میشود و این بارشهای فرین در تعداد روزهای کمتری رخ خواهند داد که خود اعلام خطری برای رخداد بارشهای سیلآسا میباشد. مقایسه بین میانگینهای گروه وزندار و بدون وزن نشان میدهد که عدمقطعیت پیشنگری احتمالی آینده در منطقه مورد مطالعه تقریباً همیشه پس از اعمال حالت وزندهی به مدلها برای پیشنگری احتمالی آینده کاهش مییابد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بارش فرین؛ مدل CMIP6؛ سناریو؛ پیشنگری احتمالی؛ وزندهی مبتنیبر رتبه | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,321 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,544 |
||