مقایسۀ دیدگاه ملاصدرا و ابن برّجان دربارۀ حروف مقطعه | ||
| پژوهش های قرآن و حدیث | ||
| دوره 56، شماره 2، اسفند 1402، صفحه 281-301 اصل مقاله (498.39 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jqst.2023.353325.670124 | ||
| نویسنده | ||
| حامد نظرپور* | ||
| استادیار، گروه معارف اسلامی، دانشکدۀ الهیات و معارف اهلالبیت(ع)، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران | ||
| چکیده | ||
| مسئلۀ حروف مقطعه یکی از مسائل مهمی است که مفسران قرآنکریم با رویکردهای مختلف، به آن پرداختهاند. ملاصدرا و ابنبرّجان دو متفکری هستند که در اینباره بحث کردهاند و دیدگاه آنها قابل مقایسه است. هدف این مقاله بررسی دیدگاه ملاصدرا و ابنبرّجان دربارۀ حروف مقطعه با رویکرد مقایسهای و به روش اسنادی و توصیفی-تحلیلی است. یافتهها بیانگرِ تبعیت و تأثیرپذیریِ ملاصدرا از ابنسینا و عینالقضات است؛ ولی دیدگاه ابنبرّجان دربارۀ ماهیتکلی حروف مقطعه، جدید است. ملاصدرا قائل به دلالت این حروف بر مراتب موجودات است. ابنبرّجان این حروف را واسطۀ کتابمبین و قرآن میداند که بر اسماءالله دلالت دارند. دیدگاه این دو متفکر دربارۀ امکان فهم حروف مقطعه، مجملدانستن این حروف، مطرحکردن قسم، دلالت الم بر اسماءالله و دلالت یس بر انسان کامل شباهت دارد و دربارۀ ماهیتکلی حروف مقطعه، معنایابی جزئی آنها، میزان استناد به آیات قرآن و تأثیرپذیری از دیگران متفاوت است. رویکرد دو متفکر (فلسفی/عرفانی) نقش اساسی در پیدایش شباهتها و تفاوتها دارد. نقدهایی نیز به نظرات آنها وارد است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ابنبرّجان؛ حروف مقطعه؛ کتابمبین؛ مراتب موجودات؛ ملاصدرا | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 502 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 482 |
||