واکاوی کنشگری زنان در اعتراضات پاییز 1401 و پیامدهای آن بر جامعه و نظام سیاسی | ||
| مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران | ||
| مقاله 2، دوره 13، شماره 3 - شماره پیاپی 52، پاییز 1403، صفحه 287-306 اصل مقاله (841.53 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jisr.2024.380458.1526 | ||
| نویسندگان | ||
| حمید رضا جلائی پور؛ سبا قنبری* | ||
| گروه جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| اعتراضات 1401 یکی از رخدادهای سیاسی و اجتماعیای بود که فضای جامعه را در مقیاسی وسیع متأثر کرد. هدف این تحقیق واکاوی ریشههای اجتماعی حضور زنان در اعتراضات پاییز 1401 و نشاندادن پیامدهای آن برای جامعه و حکومت است. اگرچه خیزش اعتراضی 1401 لایههای اعتراضی مختلفی داشت، تمرکز این مطالعه بر کنشورزی زنان در لایۀ مدنی این اعتراضات است. به این منظور با مطالعۀ کیفی و روش نظریۀ زمینهای و نمونهگیری نظری، با 28 زن کنشگر سیاسی و اجتماعی مصاحبه شد. دادههای گردآوریشده براساس کدگذاری باز، محوری و انتخابی کدگذاری و تحلیل شدند. مقولهها و مضامین استخراجشده از دل مصاحبهها نشان داد در اعتراضات 1401، گسست میان «ذهنیت زنان» و «عینیت حقوقی و اجتماعی» آنان اهمیت دارد. تغییرات ارزشی و نگرشی در زنان و پذیرشنیافتن آن از سوی حکومت به همراه چند دهه کنترل پوشش و سبک زندگی زنان و گرهزدن آن با هویت سیاسی حکومت، تقابل آنان با نظام سیاسی را تشدید کرده است. این اعتراضات پیامدهای جنسیتی، اجتماعی و فرهنگی برای جامعه دارد و درعینحال پوشش زنان را مسئلهای جدی برای حکومت کرده است. این لایۀ اعتراضی، اعتراضی زنانه مبتنی بر بازپسگیری سبک زندگی و از نوع جنبشهای اجتماعی جدید بود و به کسانی که تجربۀ «کنترل» و «تحقیر» در تجربۀ زیستهشان دارند، مربوط است. تکرارشدن شعار «زن، زندگی، آزادی» در این جنبش، مطالبۀ «آزادی اجتماعی و فرهنگی» و اعتراض به زندگی دستوری و حکومتی است که ماهیتی هدایتگرایانه دارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اعتراضات 1401؛ جنبشهای اجتماعی جدید؛ زنان؛ سبک زندگی؛ نظریۀ زمینهای | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,105 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 810 |
||