واکاوی لایههای معنایی در نگارههای نسخهی خاوراننامه با رویکرد آیکونولوژی | ||
| نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی | ||
| مقاله 3، دوره 23، شماره 2، تابستان 1397، صفحه 23-34 اصل مقاله (6.12 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jfava.2018.66694 | ||
| نویسندگان | ||
| سعید اخوانی1؛ فتانه محمودی* 2 | ||
| 1دانشگاه مازندران | ||
| 2عضو هیئت علمی دانشکده هنر و معماری دانشگاه مازندران | ||
| چکیده | ||
| منظومهی حماسی - مذهبی خاوراننامهی ابن حسام خوسفی، در سال 830 ه.ق سروده و تصاویر و تذهیب نسخه، کار «فرهاد نقاش» دانسته شده است. نگارگر با به تصویر درآوردن این اثر ادبی، دایره دلالتهای آن را گسترش داده و لایههای معنایی جدیدی بر آن افزوده است. مسئلهای که مطرح میشود این است که چه لایههای معنایی آشکار و پنهانی در نگارههای خاوراننامه وجود دارد. از اینرو ضروری مینماید که این گنجینهی هنری با رویکردهای جدیدی که در حوزهی نقد هنری و زیباشناسی مطرح است مورد تحلیل قرار بگیرد. برای نیل به این مقصود در این مقاله تلاش شده است تا با روش توصیفی - تحلیلی، نگارههای خاوران نامه طبق الگوی آیکونولوژی -که توسط اروین پانوفسکی، مورخ آلمانی در قرن بیستم میلادی ارائه شد- خوانش و در مراحل سهگانهی آن مورد بررسی قرار بگیرد. تا از این طریق لایههای مختلف معنایی آن آشکار گردد. این پژوهش نشان داد که مضامین و نحوهی دید هنرمندان در سنت نگارگری ایران، نه به جهان واقعی بلکه به گفتمان ادبی/هنری مسلط ارجاع دارد که این گفتمان خود بهوسیله حماسه از گفتمان اسطورهای تغذیه میشود. از این رو لایهی پنهان معنایی که در طی سه مرحله حاصل گردید، معطوف به عناصر چهارگانه و رمزگان اسطورهای بود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نگارگری؛ مکتب شیراز؛ خاوران نامه؛ آیکونولوژی؛ لایههای معنایی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 4,475 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,819 |
||